الن ژوپه Alain Juppe وزیر امور خارجه فرانسه روز پنجشنبه گفت، وزیران خارجه اتحادیه اروپا توافق کرده اند اعمال تحریمهای "سخت و بی سابقه" در حوزه های مالی و نفت ایران را مورد بررسی قرار دهند. ژوپه گفت ما بر روی طرح تحریم نفت ایران کار می کنیم. وی ادامه داد، یونان تاکنون در این مورد ابراز تردید کرده است، و ما باید آنها را قانع کنیم که می توان با شرکای دیگر در این مورد همکاری کرد. وزیر خارجه فرانسه تصریح کرد ایجاد وقفه در صدور نفت ایران میتواند با بالا رفتن تولید کشور های دیگر جبران شود. گفته میشود تحریم نفت ایران بر ایتالیا و اسپانیا نیز که از وارد کنندگان نفت ِ ایران هستند تاثیر خواهد گذاشت. در همین حال وِندی شرمن Wendy Sherman ، معاون وزیر امورخارجه آمریکا در امور روابط سیاسی بین الملل روز پنجشنبه گفت ایالات متحده آمریکا از طرح تحریم بانک مرکزی ایران پشتیبانی میکند.
وزرای خارجه اتحادیه اروپا روز پنجشنبه در بروکسل تحریمهای تازهای را علیه برنامه هستهای ایران تصویب کردند. تحریمهای تازه شامل مسدود کردن داراییها و ممنوعیت مسافرت برای ۳۹ نفر از مقامهای جمهوری اسلامی و ۱۴۱ شرکت مرتبط با برنامه هستهای ایران خواهد بود. بنا بر گزارشها کشورهای عضو اتحادیه اروپا هنوز در مورد تحریم صنایع نفتی ایران به توافق نهایی دست نیافتهاند.
در حالی که در سنا شماری از سناتورها به دنبال تصویب تحریم بانک مرکزی ایران هستند، مشاوران دولت اوباما هشدار دادند که این اقدام میتواند در ائتلاف بینالمللی علیه ایران خدشه وارد کند و باعث افزایش بهای نفت نیز شود.در حالی که در سنای آمریکا شماری از سناتورها به دنبال تصویب تحریم بانک مرکزی ایران هستند، مشاوران دولت اوباما هشدار دادند که این اقدام میتواند در ائتلاف بینالمللی علیه ایران خدشه وارد کند و باعث افزایش بهای نفت نیز شود. وندی شرمن، معاون سیاسی وزارت خارجه آمریکا و دیوید کوهن معاون وزارت خزانهداری با حضور در کمیته روابط خارجی سنا نسبت به تصویب این تحریم هشدار دادند. وندی شرمن در این باره گفت: «ما همه با این انگیزهها، احساسات و اهداف که شاهرگ اقتصاد ایران را هدف گرفته موافقیم؛ یک خطر وجود دارد و آن این است که بهای نفت بالا برود و این بدان معناست که ایران در واقع پول بیشتری برای تغذیه برنامه اتمی خود خواهد داشت و نه کمتر.» دیوید کوهن نیز در کمیته روابط خراجی سنا گفت: «اکنون بیش از هر زمان دیگری لازم است که ما طوری عمل کنیم که در ائتلاف بینالمللی کشورها خللی وارد نشود.» شماری از سناتورهای آمریکایی خواستار تحریم بانک مرکزی و قطع ارتباط این بانک با نظام مالی جهانی هستند. اگر چنین تحریمی به اجرا دربیاید، داراییهای هر موسسه مالی آمریکایی و غیرآمریکایی که با بانک مرکزی ایران ارتباط داشته باشد توقیف میشود؛ و این بدان معناست که شرکتها در خرید نفت ایران با مشکل عمده مواجه شده و نفت گران خواهد شد. تجلیل دولت باراک اوباما از تحریمهای اروپا دولت آمریکا با این حال روز پنجشنبه از تحریمهای اتحادیه اروپا علیه ایران و سوریه تجلیل کرد و آن را بیانگر عزم بینالمللی در برخورد با حکومتهای تهران و دمشق دانست. کاخ سفید با صدور بیانیهای اعلام کرد: «ما عزم اتحادیه اروپا برای فشار بر این رژیمها جهت پایان دادن به اعمال غیرقابولشان را میستاییم، همچنانکه از آمادگی اتحادیه اروپا برای برداشتن گامهای بیشتر استقبال میکنیم.» روز پنجشنبه، وزيران امور خارجه اتحاديه اروپا در نشست بروکسل موافقت کردند که تحريمهای این اتحادیه را به ۱۸۰ شخصیت و شرکت ایرانی دیگر تسری دهند. اتحادیه اروپا با این حال نتوانست برای تحریم خرید نفت از ایران به اجماع دست یابد؛ اتحادیه اروپا همچنین تعرض به سفارت بریتانیا و اقامتگاه باغ قلهک را محکوم کرد. وزیران خارجه اتحادیه اروپا در همین روز موافقت کردند که عرصه را بر بخشهای انرژی و مالی سوریه هر چه تنگتر کنند. برپایه این تحریمها اتحادیه اروپا تصمیم گرفت صادرات تجهیزات مربوط به بخش گاز و نفت را به سوریه ممنوع کند؛ اتحادیه اروپا همچنین خرید و فروش اوراق قرضه سوریه را ممنوع اعلام کرد. فروش نرمافزارهایی هم که میتواند در کنترل اینترنت و تلفن به کار گرفته شود، از این پس به سوریه ممنوع است. دربیانیه کاخ سفید با تمجید از این اقدامات اتحادیه اروپا آمده است که واشینگتن نیز به نوبه خود اقدامات مشابهی را برای فشار بیشتر بر تهران و دمشق اتخاذ کرده است. در این بیانیه آمده است: «این گامها بار دیگر نشانگر عزم جامعه بینالملل برای پرداختن به نقض حقوق بنیادین مردم سوریه از سوی رژیم اسد و همچنین قصور ادامهدار رژیم ایران از انجام تعهدات بینالمللیاش است.»
سخنگوی وزارت خارجه چین، با ابراز نگرانی از وضعیتی که پس از حمله به سفارت بریتانیا به وجود آمده، از کشورهایی که به این ماجرا واکنش نشان دادند خواست برخورد احساسی نکنند و واقعگرایانه تصمیم بگیرند.سخنگوی وزارت خارجه چین، روز پنجشنبه با ابراز نگرانی از وضعیتی که پس از حمله به سفارت بریتانیا به وجود آمده، از کشورهایی که به این ماجرا واکنش نشان دادند خواست برخورد احساسی نکنند و واقعگرایانه تصمیم بگیرند. هونگ لی، سخنگوی وزارت خارجه چین، گفت: «ما امیدواریم کشورهایی که درگیر این ماجرا هستند، آرامش، عقلانیت و خویشتنداری خود را حفظ کنند تا از اقدامات احساسی که میتواند به این تنش دامن بزند جلوگیری کنند.» سخنگوی وزیر خارجه چین تاکید کرد: «چین واکنشهای سنگین کشورهای ذیربط بر سر این رویداد را به دقت زیر نظر داشته و نگران دامنه دار شدن این وضع است.» گروهی از «دانشجویان بسیجی» عصر روز سه شنبه به سفارت بریتانیا در تهران هجوم برده و این محل را همراه با باغ قلهک برای ساعتها به اشغال خود در آوردند. حمله به سفارت بریتانیا و باغ قلهک که در اختیار این کشور است با تخریبهای گسترده همراه شده است و مهاجمان شیشههای تمام ساختمانهای واقع در این محل را شکستند و اسناد و مدارک درون سفارت را به بیرون ریختند. این اقدام موجی از واکنشهای شدید بین المللی را به دنبال داشت و شورای امنیت سازمان ملل، کشورهای بریتانیا، آمریکا، روسیه و فرانسه حمله یاد شده را به شدت محکوم کردند. چین که روابط نزدیکی با جمهوری اسلامی ایران دارد، نیز به انتقاد از این حرکت پرداخته است. آلمان و فرانسه سفیران خود را روز چهارشنبه از ایران فراخواندند. بریتانیا روز چهارشنبه سفارت ایران در لندن را تعطیل کرده و تمامی کارکنان سفارت را از خاک خود اخراج کرد. مقامات لندن میگویند حمله روز سه شنبه به سفارت بریتانیا در تهران، بدون اطلاع و آگاهی و یا هماهنگی با برخی از مقامات دولتی و حکومتی، امکان پذیر نبوده است. وزیران امور خارجه اتحادیه اروپا روز پنجشنبه در نشست بروکسل موافقت کردند که تحریمها علیه جمهوری اسلامی را به ۱۸۰ شخصیت و شرکت ایرانی دیگر گسترش دهند ولی بر سر تحریم نفت ایران به توافقی دست نیافتند.
در آستانه خروج نیروهای آمریکایی از عراق و در جریان دو حادثه در این کشوردر روز پنجشنبه، ۱۸ تن کشته شدند. به گزارش خبرگزاری رویترز، چند شبه نظامی ِ مسلح روز پنجشنبه در استان دیاله، هشت تن را به ضرب گلوله از پای درآوردند. بمبی هم در بازاری در شهر شیعه نشین «خالص» در ۸۰ کیلومتری شمال بغداد منفجر شد که دستکم ۱۰ تن در جریان آن کشته شدند. از سوی دیگر "جو بایدن"، معاون رییس جمهوری آمریکا با حضور در یکی از آخرین پایگاههای آمریکایی در عراق، از تلاش نیروهای نظامی در ۹ سال گذشته سپاسگزاری کرد.
آلمان میگوید ظن و گمانهای مطرح شده درباره «تصمیم جمهوری اسلامی برای حمله به پایگاههای نظامی آمریکا در آلمان» را از طریق مراجع قضایی بررسی میکند. پیشتر روزنامه «بیلد» آلمان، در گزارشی مدعی شده بود که تهران در نظر دارد در صورت بروز درگیری میان ایران و آمریکا، پایگاههای هوایی ایالات متحده در آلمان را هدف حمله قرار دهد. این روزنامه افزوده بود که در این خصوص یک تاجر آلمانی در مظان اتهام قرار دارد. "هارالد رانگه"، دادستان کل آلمان روز پنجشنبه آغاز تحقیقات در این زمینه را تأیید کرد. در همین حال رئیس پلیس جنایی فدرال آلمان نیز گفت بررسی و تحقیق در این زمینه در جریان است و همزمان تأکید کرد که این، یک «خطر فوری» نیست.
هواپیمایی ایران (هما) برای بازگرداندن دیپلمات های ایرانی از لندن به تهران، پرواز فوق العاده اختصاص داده است. به گزارش ایرنا "حسن اسد" مدیر ایران ایر در لندن اعلام کرد روز جمعه یک پرواز فوق العاده به فرودگاه هیتروی لندن میاید تا دیپلمات ها ی ایرانی را به تهران بازگرداند. دولت بریتانیا در پی هجوم برخی از افراد بسیجی به ساختمان سفارت بریتانیا در تهران، سفارت خود را تعطیل کرد و به دیپلمات های ایرانی در انگلیس 48 ساعت فرصت داد تا خاک این کشور را ترک کنند.
"حامد کرزی" رییس جمهوری افغانستان روز پنج شنبه زنی را که قربانی تجاوز بود، عفو کرد. این زن که دادگاه او را به اتهام زنا به 12 سال زندان محکوم کرده بود، میگوید که مورد تجاوز قرار گرفته است. دفتر حامد کرزی با انتشار بیانیه ای اعلام کرد که مرد تجاوز کار و زن قربانی توافق کرده اند که با یکدیگر ازدواج کنند. حاصل تجاوز یک کودک است که با مادرش در زندان بسر می برد. به گزارش اسوشیتدپرس صدها زن افغان که قربانی خشونت های خانگی و تجاوز هستند در زندان نگهداری می شوند.
سازمان ملل میگوید طی هشت ماه گذشته بیش از چهارهزارنفر در سوریه کشته شده اند. "ناوی پیلای" کمیسر عالی حقوق بشر این نهاد بین المللی روز پنج شنبه آمار واقعی کشته شدگان را بیشتر از این تعداد دانست. خانم پیلای در کنفرانس خبری در ژنو در باره وضعیت سوریه گفت، رژیم بشاراسد بسوی "جنگ داخلی" پیش میرود و شمار نظامیانی که به صف مخالفان می پیوندند و در برابر حکومت اسلحه بدست میگیرند هر روز بیشتر می شود. وزرای خارجه کشورهای عضو اتحادیه اروپا اعلام کردند تحریم ها علیه بخش بانکی و انرژی سوریه را شدیدتر می کنند.
دولت ایران رسانه های خارجی را از پخش گزارش تجمعات در مقابل سفارت بریتانیا ممنوع کرد. به گزارش اسوشیتدپرس، دفتر رسانه های خارجی در تهران با صدور بیانیه ای، این ممنوعیت را به رسانه ها اعلام کرده است. دولت ایران پیشتر رسانه های خارجی را از انعکاس تجمعات و راه پیمایی های مخالفان منع کرده بود اما این نخستین باری است که آنها را از پخش گزارش ِ تجمعات هواداران دولت ممنوع می کند. روز سه شنبه شماری از بسیجیان که خود را دانشجو می خواندند به ساختمان سفارت بریتانیا و باغ قلهک در تهران حمله کردند و به این دو محل آسیب رساندند.
حلقه تحریم های ایران روز به روز تنگ و تنگ تر می شود. پس از هفته ها بحث بر سر تحریم احتمالی بانک مرکزی جمهوری اسلامی دولت بریتانیا روز دوشنبه اعلام کرد که نام بانکی ایران را تحریم می کند. در پی اعلام ناگهانی این تصمیم دولت بریتانیا اعلام کرد با تحریم بانک مرکزی و دیگر موسسات مالی و اعتباری جمهوری اسلامی تمام اعتبارات مالی و پولی خود با حکومت ایران را قطع می کند.حلقه تحریم های ایران روز به روز تنگ و تنگ تر می شود. پس از هفته ها بحث بر سر تحریم احتمالی بانک مرکزی جمهوری اسلامی دولت بریتانیا روز دوشنبه اعلام کرد که نام بانکی ایران را تحریم می کند. در پی اعلام ناگهانی این تصمیم دولت بریتانیا اعلام کرد با تحریم بانک مرکزی و دیگر موسسات مالی و اعتباری جمهوری اسلامی تمام اعتبارات مالی و پولی خود با حکومت ایران را قطع می کند.<br /> <br /> <iframe frameborder="0" height="120" scrolling="no" src="http://www.radiofarda.com/externalaudio-FLRM/Audio/335118.html" width="500"></iframe><br /> <br /> <strong>حسن منصور</strong>،‌ کارشناس اقتصادی و استاد دانشگاه در لندن در مورد نقش تحریم های بریتانیا علیه ایران به رادیو فردا می گوید:<br /> <br /> «معاملات مستقیم ایران با بریتانیا زیاد نیست ولی تاثیر بریتانیا در تسلط و کنترلی که بر نظامات مالی جهان دارد خیلی مساله است. یعنی هنوز بورس لندن برای خیلی از معاملات مستقیم و غیرمستقیم در تمام گردش های مالی موثر است. در بعضی زمینه ها درجه اول است و در بعضی زمینه ها درجه دوم. به این ترتیب وضع مخصوص آن در سطح جهان مهم است وانگهی خیلی از کشورها که با نظام مالی بریتانیا و آمریکا و کانادا و اروپا ارتباط دارند محتاط تر خواهند شد. همین که نظام مالی بریتانیا که یکی از نظامهای مسلط مالی در سطح جهان است این تحریم را اعمال کند اولین و کمترین تاثیرش این خواهد بود که نقل و انتقالات پول در ایران دشوارتر خواهد شد و تامین سرمایه برای صنایع ایران بسیار دشوارتر خواهد شد و هرگونه معامله با ایران دچار مشکل خواهد شد و در نتیجه ایران ناگزیر بیش از پیش مجبور خواهد شد که زیر چتر نظام مالی چین و هند و ترکیه قایم شود و هزینه های زیادی را برای آنها بپردازد.»<br /> <br /> وی می افزاید: «در واقع بانک مرکزی از دریافت وجوهی که برای معاملات انجام می گیرد و بانک مرکزی در قلب نظام مالی کشور است محروم می شود. این اصولا در شرایط عادی امکان پذیر نیست و این کار را معمولا نمی کنند. ولی در شرایط کاملا جنگی و به استناد تحریم های شورای امنیت این کار انجام می گیرد. به این ترتیب اگر چنین چیزی مورد اقدام قرار گیرد علی رغم تمام تلاش هایی که برای دور زدن آنها انجام می گیرد ایران را با هزینه های بسیار گرانی رو به رو خواهد کرد.»<br /> <br /> <strong>تلاش برای حل بحران مالی در آمریکا و اروپا</strong><br /> <br /> در یونان و ایتالیا دولت های تازه بر سر کار آمدند و در اسپانیا هم روز یکشنبه محافظه کاران با برنده شدن در انتخابات قدرت را از دست سوسیالیست ها گرفتند. این تغییر دولت ها در کشورهای اروپایی در حالی صورت می گیرد که برخی ناظران اوضاع اقتصادی اروپا تغییر دولت ها در این کشورها را تضمینی برای غلبه بر بحران مالی در این کشورها و اتحادیه اروپا نمی دانند.<br /> <br /> سیاست های ریاضتی که اکنون در بسیاری از کشورهای عضو اتحادیه اروپا مهمترین گام برای غلبه بر بحران ارزیابی می شود با خود پیامدهایی را دارد که بسیاری را نگران کرده است. یکی از پیامدهای اجرای این سیاست بدتر شدن اوضاع اجتماعی و مقاومت مردم در برابر این سیاست ها است. چون یکی از پیامدهای عملی شدن این سیاست ها کاهش سرمایه گذاری و افزایش بیکاری است.<br /> <br /> بخش عمده ای از مجله این هفته را اختصاص داده ایم به بررسی بحران مالی در اروپا و آمریکا. پیامدهای سیاست های اقتصادی در اروپا و نگاه حاکمان در ایران به بحران در گفت و گو با فریدون خاوند استاد دانشگاه و کارشناس اقتصادی در پاریس و کامران دادخواه استاد دانشگاه و کارشناس اقتصادی در بوستون آمریکا.<br /> <br /> <strong>آقای خاوند،‌ بحران مالی اتحادیه اروپا گرچه به تغییر برخی دولت ها در شماری از کشورها منجر شده ولی آیا این دولت های جدید می توانند پاسخی اساسی به بحران بدهند و راهی برای خروج از این بحران پیدا کنند؟</strong><br /> <br /> در مجموع به نظر می رسد که در کشورها معمولا مردم به حکومتی که بر سر کار است رای منفی می دهند. حالا اگر چپ باشد راست را سر کار می آورند و اگر راست باشد چپ را سر کار می آورند. بدون اینکه برایشان مطرح باشد آیا این حکومت قادر به انجام کار است برای خروج از بحران فعلی یا نه. در واقع به نظر می رسد که رای دهنده اروپایی در حال حاضر بیشتر علیه کسی رای می دهد تا به سود برنامه خاصی. در یونان و ایتالیا دو دولت تکنوکرات راست بر سر کار آمدند و این هم موجب یک سلسله انتقادهایی شده در مورد این که سیاستمداران در این وضعیت خاص تا اندازه ای خودشان را کنار کشیدند و سعی می کنند که تکنوکرات ها را جلو بیاندازند و در انتخابات روز یکشنبه هم که در اسپانیا برگزار شد جناح راست با اکثریت قاطع آرا بر سر کار برگشت.<br /> <br /> ولی به هر حال هیچ یک از این تغییرات در کشورهای مختلف اروپایی نتوانسته تغییر شدیدی را در بازارها به وجود بیاورد. کماکان ما شاهد آن هستیم که بورس ها نظر منفی می دهند به وضعیتی که به وجود آمده. به رغم انتخاباتی که در اسپانیا برگزار شد بورس های اروپایی و از جمله به خصوص بورس مادرید به شدت سقوط کرد. بنابراین در مجموع به نظر می رسد که بازارهای جهانی و به خصوص بازارهای اروپایی به این نتیجه رسیدند که اروپا یعنی مجموعه اتحادیه اروپا به نوعی سردرگمی دچار است و پاسخ های لازم را برای مقابله با بحران ندارد و به همین دلیل به رغم آرایی که در این کشور یا آن کشور داده می شود و حکومتی که در اینجا و آنجا بر سر کار می آید نگرانی همچنان ادامه دارد.<br /> <br /> <strong>آقای دادخواه، در آمریکا هم بحث بر سر چگونگی کاهش کسر بودجه در جریان است که احتمالا این طور به نظر می آید که به توافق هم دو حزب نخواهند رسید، ولی آمریکا از اروپا انتقاد می کند که چرا به بحران مالی خودش سروسامان نمی دهد. آیا واقعا آمریکا در موقعیت بهتری در مقایسه با اروپا قرار دارد؟</strong><br /> <br /> آمریکا از بعضی نظرها در موقعیت بهتری قرار دارد ولی متاسفانه وضعیت در آمریکا هم درست نیست. مساله اشتغال حل نشده. هم اکنون نرخ بیکاری در آمریکا ۹ درصد است که بسیار بالاست. در واقع اگر کسی بخواهد نشان دهد در تمام دنیا با توجه به میزان تولید و میزان قدرت اقتصادی باید آمریکا باشد. ولی متاسفانه دولت آقای اوباما به مقدار زیادی نداشتن برنامه را نشان داده و نتوانسته آن طور که باید و شاید کارها را پیش ببرد.<br /> <br /> در مورد همین کمیته ای که قرار بود کسر بودجه را جبران کند به هیچ نتیجه ای نرسیدند و عملا گفتند که ما شکست خوردیم. در حال حاضر مساله اشتغال هست. یکی از این کارهای اشتغال این است که سرمایه گذاری شود و تولید ایجاد شود. با اینکه دایما اوباما تهدید به این می کند که مالیات ها افزایش پیدا خواهد کرد چطور ممکن است سرمایه گذاری شود. بحران ها و خطرات شدیدی که اروپا را تهدید می کند آمریکا را تهدید نمی کند. ولی مساله این است که آمریکا هم کارها را درست انجام نداده. بایستی که کار ایجاد شود. بایستی که سرمایه گذاری شود. یک کسر بودجه عظیم وجود دارد و این مساله ایجاد می کند.<br /> <br /> <strong>آقای خاوند، این خطر وجود ندارد که در ادامه اجرای سیاست های ریاضت کشانه مقاومت جامعه در برابر این سیاست ها بیشتر و بیشتر شود تا آنجا که به ناآرامی های اجتماعی کشیده شود؟</strong><br /> <br /> از آقای دادخواه پرسیدید که چه تفاوتی وجود دارد بین اقتصاد آمریکا و اروپا. من فکر می کنم از نظر ساختاری و اصولی یک تفاوت مهم وجود دارد و آن این که ایالات متحده آمریکا یک کشور است با یک رییس جمهور و یک پرچم و در نتیجه یک تصمیم می تواند بگیرد در حالی که منطقه یورو ۱۷ کشور است و مدیریت منطقه یورو کار بسیار مشکلی است و تا به حال موفق نشده اند. تا وقتی که اوضاع آرام بود وضع پیش می رفت. ولی در حال حاضر با توجه به بحرانی که پیش آمده به نظر می رسد که مدیریت این منطقه کار بسیار دشواری است و قراردادهای اتحادیه اروپا که به خصوص آخرین آن قرارداد لیسبون ۲۰۰۹ باشد در این زمینه قرارداد بسیار ناقصی است.<br /> <br /> از نظر مقطعی هم در مجموع نرخ رشد آمریکا از نرخ رشد اتحادیه اروپا در سطح بالاتری هست که البته خیلی بالاتر نیست ولی به هر حال در مقایسه با اروپا فعلا آمریکا چرخ فعالیت های اقتصادی اش با وجود بیکاری اش و با وجود بحرانش در بازار مسکن کماکان بهتر از اروپا می چرخد. ولی این صحبت شما درست است که در حال حاضر به خصوص اتحادیه اروپا با وضعیت بدی رو به رو شده و آن چیزی که در حال حاضر عملا اجرا می شود در اروپا یک سلسله سیاست های ریاضت کشانه اقتصادی است که در یونان اجرا شده،‌ در ایتالیا به مورد اجرا گذاشته شده. فرانسه به این سیاست پیوسته و رهبر ارکستر هم در منطقه اروپا هم آلمان است و خانم مرکل.<br /> <br /> این پرسشی را به وجود آورده که باید برای آن پاسخ پیدا کرد. پرسش این است که البته سیاست های ریاضت کشانه اقتصادی می تواند تا اندازه زیادی کسری بودجه ها را کم کند و مخارج دولت ها را پایین بیاورد ولی خطر بزرگی که دارد این است که باعث می شود چرخ فعالیت اقتصادی هم از کار بیافتد و کل منطقه یورو دچار رکود شود و حتی آلمان که مشوق این سیاست است از این رکود به شدت آسیب ببیند. به طوری که در حال حاضر پیش بینی هایی که برای نرخ رشد اقتصادی اروپا در سال ۲۰۱۲ و حتی ۲۰۱۳ می کنند نرخ رشد منفی است.<br /> <br /> در حال حاضر چیزی که شگفت است این است که در رسانه های اقتصادی اروپا کسانی هستند که به شدت از راه حل های دولت آمریکا و به خصوص سیاست معروف به Quantitative easing پشتیبانی می کنند و به بانک مرکزی اروپا توصیه می کنند که همانطور که بانک مرکزی آمریکا اوراق قرضه دولت آمریکا را خریداری کرده و به نوعی به چاپ اسکناس مبادرت کرده بانک مرکزی اروپا هم چنین کاری را بکند. منتها مساله در آنجاست که بانک مرکزی اروپا بر اساس قوانین خاص خودش و قوانین اروپا اجازه چنین کاری را ندارد.<br /> <br /> <strong>آقای دادخواه، آقای خاوند گفتند که آمریکا به دلیل وضعیتی که دارد خودش می تواند به تنهایی تصمیم بگیرد و اروپا نمی تواند این تصمیم را تنهایی بگیرد چون کشورهای مختلف هستند در موقعیت بهتری قرار دارد. می شود این را به عنوان یک امتیاز برای آمریکا به حساب آورد؟</strong><br /> <br /> بله. می شود این را امتیازی به حساب آورد همانطور که ایشان فرمودند. بانک مرکزی آمریکا (فدرال رزرو) میزان زیادی پول به بازار ریخته و عملا نرخ بهره را نزدیک به صفر نگاه داشته. یعنی نرخ بهره هدف خودشان را که نرخ بهره بین بانکهاست ۲۵ صدم درصد یا نزدیک به صفر عملا نگاه داشته. ولی حتی آقای برنانکی چندبار خودشان گفتند که من هر کاری بوده انجام داده ام. دیگر کاری نیست که از دست من بربیاید و این همان حالتی است که در تئوری اقتصادی بعضی وقتها با «تله نقدینگی» یا Liquidity trap ازش یاد می کنند. یعنی نرخ بهره آنقدر پایین آمده که دیگر کاری از سیاست پولی بر نمی آید. و منظور آقای برنانکی این بود که این دیگر مساله دولت است که باید کار ایجاد کند.<br /> <br /> یکی از مسایلی که در مورد اقتصاد کینز بارها و بارها صحبت شده این است که باید دولت پول بریزد توی بازار. این الزاما هدف آن مرحوم نبوده که حتما دولت پول بریزد در بازار یا مخارج دولت افزایش پیدا کند. کینز آنچه که صحبت می کند این است که خوشبینی و بدبینی باعث سرمایه گذاری می شود یا عدم سرمایه گذاری. بنابراین با ایجاد خوشبینی است که می شود کارها را پیش برد. آنچه بنده عرض کردم در مورد دولت آقای اوباما این است که متاسفانه ایشان نتوانسته این حالت خوشبینی را ایجاد کند که موسسات مختلف شرکت ها سرمایه گذاری کنند.<br /> <br /> الان یک بحران ایجاد شده و این بحران هم بایستی تا حالا ازش بیرون می آمدیم و بیرون نیامدیم. ولی این مساله به این ترتیب حل می شود که افراد نسبت به آینده خوش بین باشند و شروع به سرمایه گذاری کنند. در مورد این اعتراضاتی هم که شده این ها بسیاری شان مدعی اند که ۹۹ درصد مردم با ما هستند. خیلی خوب اگر ۹۹ درصد مردم با اینها هستند احتیاج به اشغال یک پارک عمومی نیست دیگر. شما کاری که می توانید بکنید اگر ۹۹ درصد با شما هستند سال دیگر که انتخابات است تمام کرسی های پارلمان آمریکا و تمام مقامات را می شود اشغال کرد و آن برنامه را اجرا کنید. همانطور که عرض کردم برنامه ای هم نیست. حتی بعضی اوقات صحبت حرف هایی می شود که کاملا معلوم است کسانی که این حرف ها را می زنند نمی دانند دارند چه صحبت می کنند. یک عده افراد مشهور هم می خواهند از این استفاده کنند. اینها برای پیشرفت کارشان این کار را کردند.<br /> <br /> <strong>از اروپا و آمریکا که بگذریم در ایران رسانه های جمهوری اسلامی را نگاه کنیم همه صحبت از فروپاشی نظام سرمایه داری و فروپاشی نظام اقتصادی غرب می کنند. آقای خاوند؟</strong><br /> <br /> بزرگترین اهرم قدرتی که همیشه غرب در اختیارش بوده شفافیت است. این که تمام رذالت هایش را رو کند و بیاورد معرفی کند و درباره آنها بحث کند. یک زمانی اتحاد شوروی وقتی که صحبت های درونی آمریکا و ضعف های داخلی آمریکا با این شدت و قدرت در رسانه های این کشور منتشر می شد فکر می کرد که آمریکا در حال زوال و نابودی است. ما در حال حاضر در سال ۲۰۱۱ بیست سال از فرو رفتن امپراتوری شوروی در چاه تاریخ گذشتیم و ایالات متحده آمریکا و دموکراسی های غربی همچنان بر سر کار اند.<br /> <br /> اقتصادهای این کشورها نه فقط زیر نظارت مهمترین کارشناسان مالی و رسانه های اقتصادی بسیار پیشرفته هستند بلکه این آژ‌انس های ارزیابی در مورد مسایل اقتصادی مرتبا به بانک ها و شرکت هایشان به دولت هایشان نمره می دهند. شما ببینید در کدام یک از کشورها، نه فقط جمهوری اسلامی، من حتی در مورد کشوری مثل چین یا کشوری مثل روسیه هم می پرسم: در کدام یک از این کشورها این گونه شفافیت را در مورد مسایل مالی از دولت هایشان، از شرکت هایشان و از بانک هایشان مطالبه می کنند.<br /> <br /> نکته دیگر این که اصولا من نمی دانم کلمه سرمایه داری به چه معنی است. اگر به معنی اقتصاد آزاد است من بارها حضورتان عرض کرده ام سه پایه دارد: اقتصاد آزاد مبتنی بر مالکیت خصوصی است،‌ رقابت آزاد و آزادی سرمایه گذاری. در نتیجه تمام کشورهای غربی از سوئد و نروژ و دانمارک گرفته تا ایالات متحده آمریکا هیچ قدرت سیاسی یا نیروی سیاسی قابل توجهی تا به حال این سه مساله را زیر فشار نبرده.<br /> <br /> در عوض در مورد جمهوری اسلامی اگر نفت نبود آن وقت می دیدیم که کسری بودجه جمهوری اسلامی تا چه حدی بالا می رفت و وضعیت صندوق های بازنشستگی در جمهوری اسلامی در چه سطحی بود و در مجموع کشوری است که در همه عرصه ها با بن بست رو به رو شده و به خاطر این ورشکستگی خودش است که از کوچکترین ضعف های کشورهای دیگر خوشحال می شود و شادی می کند و این در واقع شادی کشوری است که شکست خورده.<br /> <br /> <strong>آقای دادخواه، شما در این مورد چه دارید؟</strong><br /> <br /> من اولا تمام فرمایشات آقای دکتر خاوند را تایید می کنم. علاوه بر آن می خواستم عرض کنم که اقتصاد ایران ضرر دولتی بودن و دولتی شدنش را به شدت پس داده و الان به این وضع مفلوک دچار شده. ولی یک داستان دیگری که موجب بدبختی ایرانیان بوده یکی همین قضیه غرب ستیزی یا دیگری ستیزی یا بیگانه ستیزی بوده. یعنی هروقت که ما خرابی بالا آوردیم و یا مشکلی داشتیم یا گردن انگلیس ها افتاده یا گردن آمریکایی یا گردن این یا آن. ما که البته آقا بودیم و نشسته بودیم کار خودمان را انجام می دادیم و ایرادی در کار ما نبوده! این غرب ستیزی نتیجه اش را همه دیدند.<br /> <br /> آن خیانتی که کسانی که گروگانگیری کردند و برای ایران آوردند حمله عراق به ایران بود و آن خرابی ها و کشته هایی که ایجاد شد و جاافتادن سیستمی بود که به این ترتیب این کارها را انجام می دهد. حالا این داستان را شروع کرده اند که نمی دانم غرب در حال از بین رفتن است و اسراییل در حال نابودی است و این اینطوری است و آن آنطوری. همه در حال نابودی اند غیر از جمهوری اسلامی.<br /> <br /> این بیگانه ستیزی آخرش دودش باز می رود توی چشم ملت ا یران. همچنان که در جریان انقلاب ایران رفت و حالا نه تنها این است بلکه شاید چندین نسل دیگر هم تاوان این را پس بدهد. بنابراین شاید بهترین چیز این باشد که روشنفکران ایرانی با این داستان که سرمایه داری بد است و غرب بد است و این حرفها مقاومتی نشان دهند و مخالفت شان را ابراز کنند.
روز پنجشنبه، به ابتکار لهستان، نزدیک به ۴۰ نفر از سفیران و دیپلماتهای خارجی از دو مقر دیپلماتیک بریتانیا در خیابان شریعتی و فردوسی بازدید کردند.روز پنجشنبه، نزدیک به ۴۰ نفر از سفیران و دیپلماتهای خارجی از دو مقر دیپلماتیک بریتانیا در خیابان شریعتی و فردوسی بازدید کردند. به گزارش خبرگزاری فرانسه، این دیپلماتها که بیشتر آنها از کشورهای اروپایی و غربی بودند، پس از حمله روز سه شنبه به سفارت بریتانیا در میدان فردوسی و اقامتگاه باغ قلهک، از این دو محل دیدار کردند. خبرگزاری فرانسه گزارش داده است که این دیپلماتها از شدت خسارات وارد شده به این مکانهای دیپلماتیک «شوکه» شدهاند. یکی از این دیپلماتهای غربی به این خبرگزاری گفت: «همه شوکه شدند؛ رنگ از رخسار بازدیدکنندگان پریده بود و از آنچه مشاهده میکرند، شوکه بودند.» یک دیپلمات دیگر گفته است که در سفارت بریتانیا در خیابان فردوسی همه چیز به هم ریخته است، نقاشیها تخریب شده و پنجرهها در هم شکسته شده است؛ وی همچنین گفته است که همه چیز در باغ قلهک خرد شده است. یک دیپلمات دیگر گفته است که اموال و حریم خصوصی ساکنان دو مقر دیپلماتیک بریتانیا در تهران مورد تعرض قرار گرفته و وسایل شخصی افراد در محیط پخش است. یک دیپلمات دیگر هم پس از بازید از ساختمان سفارت در خیابان فردوسی گفته است، تالار مجلل سفارت، به شدت بهم ریخته است و تابلوها تخریب شده و به مکان کثیفی تبدیل شده است. خودروهای دیپلماتیک روز پنجشنبه در مقابل باغ قلهک بریتانیا در واکنش به حمله به دو مقر دیپلماتیکش در تهران روز چهارشنبه دستور خروج همه دیپلماتهای خود را از ایران صادر کرد و سفارت ایران در لندن را نیز تعطیل کرد. ویلیام هیگ، وزیر خارجه بریتانیا، پس از تعرض به سفارت این کشور، گفت این اقدام تنها با تایید مقامهای ایرانی امکانپذیر بوده است. در واکنش به دیدار دسته جمعی دیپلماتهای خارجی در تهران، مرتضی تمدن، استاندار تهران، این اقدام را «مشکوک» و «سئوالبرانگیز» خواند. مرتضی تمدن که ریاست شورای تامین استان تهران را نیز برعهده دارد، گفت: «بعداز ظهر امروز شاهد تحرک سئوالبرانگیز و مشکوک برخی دیپلماتهای خارجی در اطراف باغ قلهک و سفارت انگلیس بودیم.» وی افزود: «به دلیل غیر عادی بودن تحرک برخی دیپلماتهای خارجی بلافاصله این موضوع را به مسئولان ذیربط و وزیر خارجه اطلاع دادیم.» خبرگزاری فارس گزارش داده است سفیران و دیپلماتهای کشورهای سوئیس، لهستان، مکزیک، چک، مجارستان، نیوزیلند، فنلاد، قبرس، روسیه، یونان، بلغارستان، هلند، اسلواکی، رومانی، ترکیه، برزیل، استرالیا، اتریش، بلژیک، ایتالیا، آلمان، ایرلند، اسپانیا، دانمارک و کرواسی از جمله بازدیدکنندگان از اماکن دیپلمات بریتانیا در تهران بودند. به گزارش فارس این دیپلماتها در آغاز با ممانعت پلیس مواجه شده اما پس از هماهنگی وارد این محل شده و از باغ قلهک بازدید کردند. خبرگزاری دانشجویان ایران، ایسنا، نیز گزارش داده است که سفیران و دیپلماتهای این کشورها، «داخل خودروهای خود در مقابل در این باغ تجمع کرده بودند» و «میخواستند پس از جلب توجه» وارد باغ قلهک شوند. از سوی دیگر خبرگزاری آلمان گزارش کرده که پلیس روز پنجشنبه به رسانههای خارجی اجازه نداد از باغ قلهک دیدن کنند. بنا به گزارش خبرگزاری آلمان، لهستان که ریاست اتحادیه اروپا را بر عهده دارد، سازماندهنده بازدید دستهجمعی دیپلماتهای خارجی از سفارت بریتانیا و باغ قلهک بوده است. خبرگزاری آلمان میافزاید با وجود تایید سفارت بریتانیا، پلیس از ورود دیپلماتهای غیراروپایی و خبرنگاران خارجی به داخل باغ قلهلک جلوگیری کرد. برپایه این گزارش پلیس همچنین دوربین شبکه آ. آر. د آلمان را توقیف کرد.
خبرگزاری ایرنا میگوید، پلیس سوییس حمله به سفارت ایران در برن را پیگیری می کند. این خبرگزاری دولتی به نقل از سخنگوی پلیس نوشته است که عصر چهارشنبه دو جوان با سنگ و مواد آتش زا به سفارت ایران در برن حمله کردند اما به ساختمان سفارت آسیبی وارد نیامد. براساس اظهارات سخنگوی پلیس سوییس این دو مهاجم بازداشت شده اند. سخنگوی پلیس به علت ادامه تحقیقات در مورد این حمله، اطلاعاتی در باره انگیزه و ملیت این دو جوان ارائه نکرده است.
چندتن از سفیران کشورهای خارجی روز پنج شنبه از باغ قلهک و سفارت بریتانیا در تهران بازدید کردند. به گزارش ایرنا 25 تن از سفیران که داخل خودروهای خود در مقابل باغ قلهک تجمع کرده بودند، خواستار بازدید از این باغ شدند. بر پایه گزارش ایسنا، سفیرانی و دیپلمات هایی که از باغ قلهک بازدید کردند از سویس، کانادا، لهستان، مجارستان، مکزیک، نیوزلند، فنلاند، بلغارستان، قبرس، ترکیه، یونان و جمهوری چک بودند. ایسنا گزارش داده که این سفیران پس از بازدید از باغ قلهک از سفارت بریتانیا نیز بازدید کردند. ساعتی بعد مرتضی تمدن استاندار تهران در گفت وگو با خبرگزاری فارس اعلام کرد به دلیل غیرعادی بودن آنچه که وی «تحرک برخی دیپلمات های خارجی» خواند، بلافاصله این موضوع به وزارت امور خارجه اطلاع داده شده است.
در ادامه واکنش های بین المللی علیه هجوم به سفارت بريتانيا در تهران، هيلاری کلينتون، وزير خارجه آمریکا، ضمن محکوم کردن اين حمله گفته است، اين اقدام «بی حرمتی» به مردم بريتانيا وجامعه جهانی است. هيلاری کلينتون اضافه کرده است:« دولت ها در قبال جامعه ديپلماتيک موظف هستند از جان و اموال آنها حمايت کنند و ما از دولت ايران انتظار داريم چنين عمل کند.» «جاش ارنست»، سخنگوی کاخ سفيد، نيز گفته است ايران می بايست روشن کند که به تعهدات بين المللی خود در زمینه حفاظت از ديپلمات ها و مکان های ديپلماتيک عمل می کند. سخنگوی کاخ سفيد از ايران خواسته است تا حمله به سفارت بريتانيا را محکوم کرده و عاملان آن را پیگیری کند.
دیده بان حقوق بشر از دولت عراق و سازمان مجاهدین خواست تا از بروز خونریزی بیشتر در این اردوگاه جلوگیری کنند. "کاترین اشتون" مسوول سياست خارجی اتحادیه اروپا نیز روز پنج شنبه خواستار يافتن راه حل قابل قبولی برای جابجايی ساکنان اردوگاه اشرف شد. خانم اشتون گفته است که وی با مقامهای آمريکايی و سازمان ملل در ارتباط است تا راه حل مناسبی برای پايان دادن به بلاتکليفی ساکنان اردوگاه اشرف بيابند. تا کنون راه حل مشخصی که از طرف دولت عراق و سازمان مجاهدين مجاهدين خلق قابل پذيرش باشد، پيدا نشده است.
در جريان دو حادثه در عراق در روز پنجشنبه، ۱۸ تن در عراق کشته شدند. اين در حالی است که عمليات خروج نيروهای نظامی آمريکايی از اين کشور هم در جريان است. جو بايدن، معاون رييس جمهوری ايالات متحده با حضور در یکی از آخرين پایگاههای نيروهای آمريکايی در عراق، از زحمات نيروهای نظامی سپاسگزاری کرد. در جریان دو حادثه در عراق در روز پنجشنبه، ۱۸ تن کشته شدند. این در حالی است که عملیات خروج نیروهای نظامی آمریکایی از این کشور هم در جریان است. جو بایدن، معاون رییس جمهوری ایالات متحده با حضور در یکی از آخرین پایگاههای نیروهای آمریکایی در عراق، از تلاش نیروهای نظامی در ۹ سال گذشته در عراق، سپاسگزاری کرد. به گزارش خبرگزاری رویترز، شماری از افراد شبه نظامی و مسلح روز پنجشنبه در استان دیاله، هشت تن را به ضرب گلوله از پا درآوردند. بمبی هم در بازاری در شهر شیعه نشین «خالص» واقع در ۸۰ کیلومتری شمال بغداد منفجر شد که دستکم ۱۰ تن در جریان آن کشته شدند. جو بایدن، معاون رییس جمهوری آمریکا در مراسمی و در جمع حدود ۳۰۰ تن از نیروهای نظامی در پایگاهی در عراق گفت: «با توجه به خدمات و فداکاری نیروهای نظامی آمریکایی در ۹ سال گذشته، حالا میتوان مسئولیت را به حاکمیت منتخب مردم سپرد.» در حال حاضر حدود ۱۳ هزار نیروی نظامی آمریکایی در عراق باقی ماندهاند که طی چند هفته آینده از این کشور خارج خواهند شد. نوری المالکی، نخست وزیر عراق که در مراسم رسمی با حضور معاون رییس جمهوری آمریکا حاضر شده بود، مقطع فعلی را روزهایی تاریخی برای عراق خواند. به گزارش خبرگزاری آسوشیتد پرس، نخست وزیر عراق در سخنرانی خود چندین بار به سقوط صدام حسین، دیکتاتور سابق عراق اشاره کرد ولی هیچ حرفی از نقش و حضور نظامی آمریکا در کنار زدن او به میان نیاورد. نوری المالکی از باراک اوباما، رییس جمهوری آمریکا برای انجام طرح خروج نیروهای نظامی تشکر کرد و همچنین از جورج دبلیو بوش، رییس جمهوری قبلی آمریکا برای امضای توافق خروج در سال ۲۰۰۸، سپاسگزاری کرد. یکی از شاهدان عینی انفجار در شهر خالص به خبرگزاری رویترز گفت: «یک ماشین در میان ماشینهای دیگر پارک شده بود که یک مرد جوان راننده آن بود. ماشین را پارک کرد و دور شد و حدود ۱۰ دقیقه بعد، ماشین منفجر شد.» در جریان انفجار این بمب، حدود ۲۵ تن زخمی شدند. در در فاصلهای ۳۰ کیلومتری در شهر سنی نشین «بهرز»، گروهی از شبه نظامیان مسلح به خانه متعلق به اعضای گروهی از شبه نظامیان که برای مقابله با القاعده به نیروهای آمریکایی پوسته بودند وارد شده و اعضای خانواده آنها را به گلوله بستند. هشت تن در جریان این حمله کشته شده و پنج تن هم زخمی شدهاند. شهرهای خالص و بهرز هر دو در استان دیاله واقع شدهاند که یکی از پرتنشترین و ناآرامترین استانها در شمال شرقی بغداد است.
آرش و کامیار علایی از بنیانگذاران کلینیکهای مثلثی در ایران هستند. بهمن سال ۱۳۸۷ کامیار علایی ۳۷ ساله، به ۹ سال زندان، و آرش علایی ۴۲ ساله به شش سال زندان محکوم شدند. حال پس از چند ماه که از آزادی این دو میگذرد، در روز جهانی ایدز، برادران علایی مهمان گفتوگویی ویژه در رادیوفردا هستند.آن را «طاعون قرن بیستم» نامیدهاند، بیماری واگیرداری که همچنان در برخی جوامع تابو محسوب میشود، بیماریای که به دلیل کمبود اطلاعات و فقر مالی و فرهنگی، شیوع آن در حدی است که بنا بر گزارش نهاد ایدز سازمان ملل هم اکنون حدود سی و چهار میلیون نفر با آن زندگی میکنند. این گزارش همچنین میافزاید تنها در سال جاری میلادی، ۲۰۱۱، ۲.۷ میلیون نفر به ویروس اچآیوی آلوده شدهاند. در روز جهانی ایدز امسال، رادیوفردا با دو نام آشنا در زمینه پیشگیری و مبارزه با بیماری ایدز گفتوگو کرده است. دو برادر که تا چندی پیش با اتهام براندازی و همکاری با دول متخاصم ایران مهمان زندان اوین بودند. گفتوگوی هانا کاویانی با برادران علایی آرش و کامیار علایی از بنیانگذاران کلینیکهای مثلثی در ایران هستند. بهمن سال ۱۳۸۷ کامیار علایی ۳۷ ساله، به ۹ سال زندان، و آرش علایی ۴۲ ساله به شش سال زندان محکوم شدند. حال پس از چند ماه که از آزادی این دو میگذرد، در روز جهانی ایدز، برادران علایی مهمان گفتوگویی ویژه در رادیوفردا هستند: رادیوفردا: اولین سوالم را با آرش علایی در میان میگذارم به این دلیل که زمان کمتری است که از زندان آزاد شده و به برادرش کامیار علایی پیوسته است. از آرش علایی میپرسم که چه احساسی دارد که در سال ۱۳۹۰ هجری خورشیدی یا ۲۰۱۱ میلادی بعد از چند سال بیرون از زندان، روز جهانی مبارزه با ایدز را جشن میگیرند؟ آرش علایی: بنده سلام دارم خدمت شما و شنوندگان عزیز. اگر صادقانه بخواهم بگویم باید بگویم که تفاوتی نمیکند که در بند باشی یا در آزادی. آن چه که مهم است این است که توجه به مسئله ایدز و بیماران مبتلا و کسانی که در معرض ابتلاء به این بیماری هستند، وجود داشته باشد. برای من چه قبل از زندان و چه در طول دوره زندان و چه الان که در دوره آزادی به سر میبرم، واقعا تفاوتی برایم نمیکند، چرا که من چه پیش از زندان و چه اکنون، به این مسئله توجه دارم و دوست دارم تمام آحاد بشر هم در هر موقعیت اجتماعی، اقتصادی، در هر وضعیت مکانی و زمانی باشند به این موضوع بپردازند. روز جهانی ایدز روزی است که در ارتباط مستقیم با علائق و کارهر دوی شما قرار دارد. این روز چه معنا و چه جایگاهی برای شما دارد؟ آرش علایی: روزهای خاص به عنوان نمادی برای توجه بیشتر به یک موضوع است. برای ما به این دلیل اهمیت دارد که با افراد کلیدی اجتماعی، افراد کلیدی که در سیاستگذاریهای خاص مداخله دارند، افراد کلیدی که در حوزههای اقتصادی و اجتماعی فعالیت میکنند، افرادی که در بطن جامعه هستند، در کنار افرادی که مبتلا به بیماری ایدز هستند، شروع کنند به پرداختن به این فرایند که ایدز یک بیماری نیست که بخواهیم از آن بترسیم، بلکه باید باورش کنیم، راه مبارزه با آن را آموزش بدهیم و کمک کنیم تا افرادی که سالم هستند، مبتلا نشوند و افرادی که مبتلا هستند عضوی از خانواده جامعه جهانی هستند. و این که در سراسر دنیا به آنان به عنوان یک فردی که فقط و فقط به خاطر ندانستن یک موضوع مبتلا به یک بیماری شدهاند، به عنوان یک فردی از خانواده جامعه جهانی ببینیم و به آنان کمک کنیم. پیش از این که به بحث چگونگی آگاهی دادن به جامعه در مورد بیماری ایدز بپردازیم، میخواستم از شما سوال کنم که اصلا اگر بخواهیم به زبان ساده این مسئله را توضیح بدهیم که ویروس اچآیوی از کجا میآید و این بیماری اساسا چه نوع بیماری است، آن را چگونه توضیح میدهید؟ کامیار علایی: من از شما تشکر میکنم که در آستانه روز جهانی ایدز به ما این فرصت را میدهید که مروری بر کارهایی داشته باشیم که در گذشته در این حوزه انجام شده است و یک خسته نباشید بگوییم و فرصتی برای تشکر و تجدید قوا برای کسانی باشد که سالهاست در این زمینه کار و فعالیت کردهاند. به زبان ساده ویروس اچآیوی یا همان «نقص ایمنی» یک ویروسی است که وارد سلولهای بدن میشود و هدفش تهاجم به سیستم ایمنی بدن است. در واقع خود سیستم ایمنی بدن مسئول از بین بردن عفونتهای خارج از بدن است. اما از آنجایی که این بیماری سیستم ایمنی بدن را از بین میبرد، به تدریج، فرد بیمار نسبت به انواع و اقسام عفونتها آسیبپذیر خواهد شد. این ویروس وقتی وارد سلول بدن میشود، بدن هر انسانی به طور متوسط ۱۲۰۰ تا ۱۴۰۰ سلول ایمنی به نام «تی.ام. پر» در هر واحد سیسی دارد که تا وقتی این میزان به ۲۰۰ عدد نرسد، بدن قادر است خودش با عفونتها مقابله کند. اما ویروس ایدز به طور متوسط سالی بین ۷۰ تا ۱۰۰ سلول ایمنی بدن را از بین میبرد و اگر بخواهیم این رقم ۱۴۰۰ به ۲۰۰ سلول ایمنی برسد، بین ده تا ۱۵ سال به طول میانجامد و فرد در این شرایط به جایی میرسد که ایمنی او قابل جبران کردن نیست و وارد مرحله پیشرفته بیماری یا ایدز میشود. الان چند دهه است که از زمان کشف ویروس اچآیوی میگذرد و در این مورد مکررا بحث و صحبت میشود و درباره این بیماری فیلمهای مستند بسیاری ساخته میشود، مقالات زیادی نوشته میشود، سران کشورها در مورد آن صحبت میکنند. چرا تا امروز یعنی در روزهای پایانی سال ۲۰۱۱ میلادی، همچنان به هیچ درمان مشخصی در مورد ویروس ایدز نرسیدهایم؟ کامیار علایی: سوال بسیار خوبی است. مشکل از این است که وقتی ویروس وارد سلول بدن میشود، وارد هسته سلول میشود و خودش تبدیل به جزیی از سلول بدن میشود. در آن شرایط و وقتی خودش جزیی از هسته سلول بدن میشود، دیگر توسط سیستمهای دفاعی بدن قابل شناسایی نیست. از آنجایی هم که به طور مداوم تغییر شکل میدهد، انواع و اقسام اشکال دارد و در روز حدود بیش از یک میلیون بار جهش پیدا میکند. به همین دلیل هم هیچ سیستمی نمیتواند آن را شناسایی کند و از بین ببرد. درمانهای موجود باعث میشود که ویروسهایی که در سطح خون هستند از بین بروند و مانع تسری هر چه بیشتر آنها میشود. اما نمیتواند آن ویروسی را که وارد هسته سلول شده و مخفی شده است را شناسایی کند. به همین دلیل است که فرد بایستی به طور مداوم و هر روز دارو مصرف کند و وقتی که داروی خود را برای مدت کوتاهی قطع کند، آن ویروس دوباره از نو شروع به فعالیت میکند چون در درون هسته سلول و عضوی از آن شده است، به سرعت در برابر دارو مقاوم میشود. آرش علایی: از دید و نگاه دیگر باید بگویم اگر شیوع بیماری ایدز زیاد باشد، دیگر کارمندی نیست که کار کند، کارگری را پیدا نمیکنید که سر کار برود، دیگر معلمی وجود نخواهد داشت که درس بدهد. به همین دلیل هم نگاه به این مسئله بایستی خارج از مسئله درآمدزایی یا اهداف سیاسی و اقتصادی باشد. اما شرط این مسئله این است که آن دارویی که مصرف میشود، کیفیت و کمیت استاندارد بینالمللی لازم را داشته باشد. شما میبینید در بسیاری از کشورها داروهایی مصرف میشوند که کیفیت و کمیت لازم را ندارند. اخیرا گزارش نهاد سازمان ملل متحد درباره بیماری ایدز منتشر شده است. جمعبندی این گزارش نشان از یک کاهش نسبی از تعداد مبتلایان ویروس اچآیوی داشت، شما این گزارش را چگونه ارزیابی میکنید؟ کامیار علایی: در مورد بیماری ایدز دو مسئله وجود دارد. یکی شیوع بیماری است و دیگری هم بروز موارد جدید بیماری است که در واقع این گزارش بر موارد جدیدی تاکید میکند که هر سال به عنوان بیمار جدید در سراسر جهان شناسایی میشوند. این روند در سالهای اخیر رو به کاهش بوده است. اما این کاهش به تنهایی به معنای کنترل بیماری است. چون در کشورهای مختلف میزان موارد شناسایی شده مختلف است. به این معنا که برخی از کشورها، مثل کشور ایران، ممکن است تنها ۲۰ درصد از موارد مبتلا به اچآیوی خود را شناسایی کرده باشند، و در برخی کشورها مثل آمریکا نیز ۸۰ درصد از موارد اچآیوی خودشان را شناسایی کردهاند. در کشورهایی که تعداد کمی از مبتلایان به ایدزشان شناسایی شدهاند، بسیار دشوار است که افرادی که نمیدانند خودشان به بیماری اچآیوی مبتلا هستند، تلاش کنند تا این بیماری را به دیگران منتقل نکنند. چون وقتی فرد نمیداند که به ایدز مبتلاست، ناخواسته این بیماری را به دیگران هم منتقل میکند. و وقتی بیماری شناسایی شد، دیگر شانس این که بیماری را کنترل یا روند آن را کند کنند، بسیار کم خواهد بود. اما در برخی کشورها، مثل کشورهای آفریقایی، وقتی افراد ۳۰ یا ۳۵ سال پیش به این بیماری مبتلا شدهاند، ازآنجایی که ده یا پانزده سال طول میکشد که بیماری شناسایی شود، در فاصله مدت کوتاهی پس از شناسایی بیماری بسیاری از بیمارها فوت میکنند. و وقتی بیمارها فوت میکنند، همین عامل هم میتواند شانس انتقال را کم کند، به همین دلیل هم این گزارش ممکن است که مورد به مورد یا کشور به کشورش در این مورد که چقدر روند کنترل بیماری ایدز در آن موفق بوده است یا خیر متفاوت باشد. اما همان طور که میدانید، از سال ۲۰۰۵ یک برنامه ویژهای برای کشورهای آفریقایی تدارک دیده شد که این برنامه ویژه، نگاه ویژه و خاصی برای شناسایی و کنترل ویروس اچآیوی داشت. گرچه این برنامه تا حدی موثر بود، همان طور که میدانید برنامههایی از این دست سالها به طول میانجامد تا اثر واقعی خودش را نشان دهد. اما شما به آمار تنها ۲۰ درصد از موارد شناخته شده مبتلایان به ویروس ایدز در ایران اشاره کردید. شما فکر میکنید که تعداد واقعی مبتلایان به ویروس اچآیوی در ایران چقدر است؟ آرش علایی: برای تخمین تعداد افراد مبتلا به ویروس ایدز، یک سری شاخصهای بینالمللی وجود دارد. از چند سال پیش تخمین زده میشد که حدود ۱۰۰ هزار نفر در ایران، به ویروس اچآیوی مبتلا هستند که برخی از آنها وارد مرحله ایدز شدهاند و برخی دیگر هنوز وارد مرحله ایدز نشدهاند. اما آمار افراد شناخته شده از ۱۲ هزار نفر شروع شده و تا به حال به ۲۲ هزار نفر افزایش پیدا کرده است. ولی باید یک توجه ویژه به این مسئله داشت که اگر حدود پنج سال پیش تخمین زده میشد که ۱۰۰ هزار مبتلا وجود داشته که از این تعداد ۱۵ هزار بیمار شناسایی شدهاند، بدین معنا بوده است که ۸۵ هزار نفر هنوز شناسایی نشده بودند. و این ۸۵ هزار نفر خودشان بیمار بودهاند و ناخواسته افراد دیگری را هم مبتلا کردهاند. یعنی روند پنج ساله افرادی که بیماری آنها شناسایی نشده بوده است، در گسترش بیماری، پنج یا شش برابر بیشتر از افرادی بوده است که خودشان مبتلا بودهاند و میدانستهاند. پس تخمین واقعی افراد مبتلا، نمیتواند دوباره روی همان آمار ۱۰۰ هزار نفر درست باشد و دستیابی به آمار دقیق ممکن نیست. اما شما به عنوان کسی که در این زمینه کار و فعالیت کردهاید، فکر میکنید که چرا تمام موارد مبتلا به ویروس و یا حداقل ۵۰ تا ۸۰ درصد از افراد مبتلا به این ویروس هنوز شناسایی نشدهاند؟ یا چه دلیلی وجود دارد که وزارت بهداشت در این زمینه فعالیت کافی انجام نمیدهد؟ آرش علایی: صادقانه باید بپرسم که آیا واقعا تنها باید وزارت بهداشت یا وزارت کشور این کار را بر عهده بگیرد؟ خیر. بیماری ایدز یک بیماری مرتبط با سیاست، مرتبط با مذهب، مرتبط با بهداشت و آموزش و مرتبط با فرهنگ اجتماعی، فرهنگ بومی مناطق و فاکتورهای بسیاری است. پس چندین ارگان و سازمان و وزارتخانه برای کنترل این وضعیت باید دست به دست هم بدهند. افراد کلیدی جامعه، خارج از سیستم دولتی باید در این زمینه فعالیت کنند. البته من به طور مثال به وزارت بهداشت اشاره کردم. بله. بله. اینها همه باید با هم بیایند و دست به دست هم بدهند و با هم کار کنند. در جامعه ما سیاستهای دولت تعیینکننده است. باید توجه ویژه دولتمردان به مسئله ایدز جلب شود. نیاز به توجه ویژه افرادی کلیدی جامعه است تا این تابوی اجتماعی شکسته شود. آیا این توجه در حد کمال وجود دارد؟ خیر. تکتک افراد جامعه ما در این مورد باید آگاهیرسانی کنند. آیا یک فرد مبتلا را مثل یک فرد عادی عضو خانواده میپذیرند؟ خیر. هنوز هم در خانوادههای ما تابوی ایدز وجود دارد. اما کشورهای دیگر در این زمینه چه کردهاند؟ در کشورهای دیگر، دولتمردان، افراد مهم و کلیدی جامعه جلوتر از افکار عمومی جامعه حرکت کردهاند و تلاش کردهاند تا این موضوع را در جامعه حل و فصل کنند و از میزان تابوی مسئله ایدز بکاهند، تا با این کار بتوانند از میزان افراد مبتلای شناسایی نشده بکاهند. به نظر میرسد که در کشور ما هنوز این عزم جدی وجود ندارد. شما از وظیفه دولتمردان یا افراد مهم و شاخص جامعه چه در بخش فرهنگ و دین و چه در بخش سیاسی صحبت کردید. اما مطمئنا وقتی صحبت از یک بیماری یا عارضهای است که بدن خود شخص نیز با آن درگیر است، خود فرد مبتلا هم مسئولیتهایی دارد. تصور میکنم در روز جهانی ایدز جای آن است که به این موضوع پرداخت شود که مردم، خودشان، یعنی تکتک آدمهای یک جامعه چه وظایفی در قبال ویروس اچآیوی دارند، چه چیزهایی را باید بدانند و چه اقدامات پیشگیرانهای باید انجام بدهند؟ این مسئله مهم است که ۷۰ درصد جامعه ایران را افراد زیر ۳۵ سال تشکیل میدهند. ۵۰ درصد این جامعه بین ۱۷ تا ۳۰ سال سن دارند. و این نشان میدهد که ما جمعیت جوانی داریم که در معرض بیماریهای رفتاری قرار دارند. این نکته هم مهم است که یکی از راههای اصلی انتقال ویروس اچآیوی، روابط جنسی محافظت نشده است. هر چند که الان راه اصلی در ایران، اعتیاد تزریقی و استفاده از سرنگ مشترک در بین معتادان است، کما این که حدود ۶۵ درصد بیماران مبتلا به ایدز از این راه مبتلا شدهاند، اما با توجه به این که روابط جنسی به خاطر موانع فرهنگی به راحتی ابراز نمیشود، و متاسفانه مراکزی نیست که افراد در این زمینه به آن مراجعه کنند و آموزش موثر ببینند، میتوان گفت که راه اصلی ابتلا به ایدز در آینده همین روابط جنسی محافظت نشده خواهد بود. باید محیط فرهنگی به گونهای باشد که جوانها به راحتی در مورد تجربههای جنسیشان با خانوادهها صحبت کنند. خصوصا این جوانانی که تا به حال رابطه جنسی نداشتهاند. در مقطع راهنمایی یا در مقطع دبیرستان یا در سالهای اولیه دانشگاه اگر رابطه جنسی ناخواستهای داشته باشند، باید به گونهای باشد که به راحتی با خانواده در میان بگذارند و بشود به آنها آموزش داد. باید به جوانان آموخت که حتما بایستی در روابط خود از کاندوم استفاده کنند. چون همین وسیله ساده باعث جلوگیری از انتقال ویروس اچآیوی و کلیه بیماریهای آمیزشی خواهد شد. چرا که وقتی فرد مبتلاست ممکن است که چندین ماه به طول بینجامد تا نتیجه آزمایش بیماری خودش را نشان بدهد و این احتمال وجود دارد که در این فاصله، بیماری به چندین نفر دیگر نیز منتقل شود. راه دیگر انتقال نیز از راه مادر مبتلا به ایدز به کودک است. اما متاسفانه چون ممکن است که مادر از بیماری خود آگاه نباشد و این بیماری را به نوزاد یا جنین خود منتقل کند. این بسیار مهم است که اگر زنی که میداند به نوعی در معرض ویروس ایدز قرار داشته است یا این که همسرش اعتیاد داشته یا روابط جنسی پر خطر و یا خارج از چهارچوب خانواده داشته است، یا هر گونه نگرانی کوچکی در این مورد دارد، در زمان بارداری باید آزمایش بدهد و مطمئن بشود تا اگر مبتلا به ویروس اچآیوی باشد، میتوان با استفاده از داروهایی باعث شد که جنین به این بیماری مبتلا نشود و یا این که بعد از تولد جنین از مادر مبتلا، نوزاد از شیر مادر استفاده نکند و در معرض ابتلا به اچآیوی قرار نگیرد. به همین دلیل هم مهم است که ما سه راه اصلی اعتیاد تزریقی، روابط جنسی محافظت نشده و از راه مادر آلوده را کنترل کنیم. گر چه در گذشته از راه انتقال خون نیز احتمال ابتلا وجود داشت، ولی امروز خونهای اهدایی کنترل میشود و شانس این که از راه انتقال خون، کسی به این بیماری مبتلا شود، بسیار بسیار ناچیز است. اما نکته مهم در کنترل ویروس اچآیوی، مسئله برخورد فرهنگی با این بیماری است. یکی از راهها این است که ریشسفیدان و مبلغین مذهبی در هر دین و مذهبی به راحتی در این مورد به مردم توضیح بدهند. چون مطابق تعالیم مذهبی، حفظ جان یک فرد مساوی با حفظ جان همه انسانهاست. شما هر دو برادران علایی در زمینه مبارزه با ویروس اچآیوی در ایران فعالیت میکردید، امروز که ما در آمریکا با شما صحبت میکنیم، آیا تصور میکنید که بتوانید فعالیت خود را در ایران کماکان ادامه بدهید؟ آرش علایی: ما به هیچ عنوان دوست نداشتیم در آمریکا باشیم و دوست داشتیم در کشور خودمان باشیم. منتها اجازه این فعالیت را از ما گرفتند. یعنی در حکمی که به ما ابلاغ کردند، هر گونه فعالیت ما در تمامی عمرمان لغو شده است. ما اجازه هیچ گونه فعالیتی اعم از آموزشی، بهداشتی و درمانی را نداشتیم. به همین دلیل هم مجبور به مهاجرت از ایران شدیم. ولی الان هم که اینجا هستیم به هیچ وجه رسالت کارمان را فراموش نمیکنیم. همین که الان در خدمت شما هستیم و شما لطف میکنید و پیام ما را به افرادی که مبتلا هستند یا افرادی که در معرض خطر ابتلا هستند میرسانید، نشان میدهد که ما قصد فراموش کردن وظیفه خودمان را نداریم. ما تلاش میکنیم از طریق سایتهای آموزشی یا شبکههای تلویزیونی، برنامههای آموزشی را گسترش دهیم. هر چند که دستمان از کمک به بیماران در ایران به طور مستقیم کوتاه شده است. اگر شما در ایران بودید، مهمترین پروژه یا طرحی که پس از آزادی از زندان دنبال میکردید، چه بود؟ آرش علایی: در دو قسمت تلاش میکردیم. در بخش درمانی ما همیشه بعد از ظهرها در کلینیک به بیماران مبتلا کمک میکردیم. اما مسئله اطلاعرسانی و نگرش ویژه افراد خاص و عام به مسئله ایدز نیز بسیار مهم است. که این آموزشها به صورت فرد به فرد، گروهی، برنامهریزی برای راهاندازی کنفرانسها و کارگاههای آموزشی برای گروههای دارای پتانسیلی که میتوانند به جامعه بباورانند که پدیده ایدز یک پدیده ننگآور نیست و یک بیماری است، باید داده شود. ما قبل از زندان هم برنامههای مختلفی در مدارس داشتیم. همان ادامه آموزشهای مدارس و یا مداخله مبلغان دینی در پیشگیری و آموزش ایدز، میتوانست بخشی از برنامههای ما باشد. قسمتی از کشور ما یک نگرش خاص مذهبی دارند. افرادی که مبلغ دینی هستند باید به این مسئله بپردازند. پس لازم است که با آنها نشست و جلسه بگذاریم. افرادی که در حوزههای اقتصادی جامعه کار میکنند، کشور ایران از نظر مالی یک کشور ضعیفی نیست بلکه افراد متمول زیادی در آن جامعه زندگی میکنند که میتوانند وارد عرصه کمک به این جریان بشوند و به سازمانهای غیر دولتی کمک کنند که تمام وقت خودشان را صرف این میکنند که مردم را در این زمینه آموزش دهند و نیاز به بودجه کمی دارند. ما اگر اجازه فعالیت در ایران داشته باشیم در بخش درمان و مداوا و در بخش فرهنگسازی و بسترسازی در جامعه برای ایجاد یک انقلاب و حرکت اجتماعی در جهت فهماندن این موضوع که ایدز یک بیماری است، نه یک تابو و ننگ اجتماعی تلاش میکردیم. شما که پیش از رفتن به زندان این کارها را انجام میدادید، و میگویید که هم اکنون هم اگر در ایران بودید همین فعالیتها را ادامه میدادید، پس برای چه به زندان افتادید؟ تصور میکنم این سوال برای بسیاری افراد دیگر هم پیش آمده باشد. کامیار علایی: والله من نمیدانم. ما خیلی به این مسئله فکر کردیم و یک جواب عقلانی برای آن پیدا نکردیم. ما بیش از یک دهه به روی مسئله ایدز کار میکردیم و همه کارها و فعالیتهای ما هم مشخص و شفاف و در راستای برنامهریزی استراتژیک کشوری بود. همه سازمانهای دولتی و غیر دولتی نیز از برنامههای ما مطلع و موافق بودند و در اوج تنشها و تحریمهای بینالمللی، بارها از سازمانهای بینالمللی جایزه گرفتیم و از ایران در این زمینه قدردانی شد. حالا من نمیدانم چه اتفاقی افتاد که اینها یک شبه به این نتیجه رسیدند که ما میخواهیم از طریق ایدز براندازی کنیم، این سوال را باید از آنهایی بپرسیم که این تصمیم ناعادلانه را در مورد ما گرفتند. در زمانی که شما هر دو در زندان بودید، در این مورد صحبت میشد که شما برادران علایی در زندان هم از هیچ تلاشی فروگذار نکردهاید و در زمینه اطلاعرسانی به زندانیان در مورد بیماری ایدز تلاش و فعالیت میکنید. در زندان چه خبر بود و شما چه نوع فعالیتی در آنجا انجام میدادید؟ کامیار علایی: به نکته مهمی اشاره کردید. من بر این باورم که اگر فردی به کاری که میکند، اعتقاد داشته باشد، برایش مهم نیست که کجا است، در زندان است یا در شهر کوچکی، در پایتخت است یا در یک ده یا در یک کلانشهر. باید در هر شرایطی کارش را ادامه بدهد. چون رسالت ما آموزش بهداشت در زمینه پیشگیری از ایدز بود، وقتی که در زندان هم بودیم، وقتی که دیدیم که بسیاری از زندانیان از ابتداییترین مسائل بهداشت فردی، مثل شستن دستها پس از رفتن به دستشویی اطلاع ندارند، فرصت را مناسب دیدیم که تا برای آموزش همان افراد برنامهریزی کنیم. بسیاری از زندانیانی که در زندان بودند و به طور روزانه سیگار میکشیدند، در مورد آموزش ترک سیگار با آنها صحبت میکردیم. یا فعالیت بدنی نداشتند و ما تشویقشان میکردیم که به ورزش صبحگاهی بها بدهند. یا به آنها میآموختیم که از خلاقیتهاشان استفاده کنند. طراحی کنند. ورزشهای گروهی انجام بدهند و بهداشت فردی را مراعات کنند. به این طریق بود که ما تلاش میکردیم به آنها آموزش دهیم که چطور هم سلامت روحی و روانی خود را تامین کنند و هم سلامت جسمی داشته باشند. طبیعی است که افراد زندانی بعد از مدتی از زندان آزاد میشوند و وقتی از زندان آزاد میشوند بایستی فرصتی داشته باشند که به جامعه برگردند. در آن صورت هم باید از نظر روانی آمادگی لازم را داشته باشند و هم از نظر جسمانی. آرش علایی: من نکته دیگری را یادآوری کنم و آن این است که به اعتقاد من انسان باید تفکر خویش را رشد دهد. راههای تاثیرگذاری تفکر خودش را در جامعه هدفش بیابد و رشد دهد، نه این که در سکوت و سکون بایستد تا برایش تصمیم بگیرند و راه را به او نشان بدهند. تا راه و تصمیمی که به او نشان داده میشود را دنبال کند. وقتی که فردی به موضوعی عمیقا اعتقاد داشته باشد، در هر محیط و شرایطی میتواند به هدفش دستیابی داشته باشد. چه در یک سلول انفرادی باشد، چه ساکن یک سلول چهار نفره باشد، چه در یک بند دویست نفره باشد و چه مابین یک جمعیت ۷۰ میلیونی زندگی کند. مهم این است که این تصمیم پخته و پرداخته شود. و برای رسیدن به این تصمیم، تفکر خود فرد شروع به پیدا کردن راه و مسیر کند. نه این که منتظر باشد که راه به او نشان داده شود. کامیار علایی: یک جمله است که میگوید: «پای در زنجیر پیش دوستان/ به که با بیگانگان در بوستان». در مورد پایمردی هم باید بگویم که: گر مرد رهی میان خون باید رفت/ از پای فتاده، سرنگون باید رفت/ تو پای پیش نه و هیچ مگوی/ خود راه بگویدت که چون باید رفت.
آلمان میگوید ظن و گمانهای مطرح شده درباره «تصمیم جمهوری اسلامی برای حمله به پایگاههای نظامی آمریکا در آلمان» را از طریق مراجع قضایی بررسی میکند. هارالد رانگه، دادستان کل آلمان روز پنجشنبه آغاز تحقیقات در این زمینه را تأیید کرد.آلمان میگوید ظن و گمانهای مطرح شده درباره «تصمیم جمهوری اسلامی برای حمله به پایگاههای نظامی آمریکا در آلمان» را از طریق مراجع قضایی بررسی میکند. پیشتر روزنامه «بیلد» آلمان، در گزارشی مدعی شده بود که تهران در نظر دارد در صورت بروز درگیری میان ایران و آمریکا، پایگاههای هوایی ایالات متحده در آلمان را هدف حمله قرار دهد و همچنین افزوده بود که در این خصوص یک تاجر آلمانی در مظان اتهام قرار دارد. روزنامه بیلد تأکید کرده بود که گفته میشود این فرد آلمانی به طور سری با دیپلماتهای ایرانی مستقر در سفارت جمهوری اسلامی در برلین در ارتباط بوده و مظنون به در سر داشتن «اقدامات خرابکارانه» است. هارالد رانگه، دادستان کل آلمان روز پنجشنبه آغاز تحقیقات در این زمینه را تأیید کرد. در عین حال یورگ تسیرکه، رئیس پلیس جنایی فدرال آلمان نیز از در جریان بودن بررسی و تحقیق در این زمینه خبر داد و همزمان تأکید کرد که این، یک «خطر فوری» نیست. به گزارش روزنامه بیلد، تهران برنامهای نظامی علیه مواضع آمریکا در آلمان را در سر داشته و قصد داشت در صورت هرگونه تعرض نظامی آمریکا علیه ایران، با حمله به پایگاههای ایالات متحده در آلمان، تدارکات نظامی آنها را مختل کند. هیچیک از مقامات آلمان تا این لحظه نه محتوای این گزارش را تأیید نکرده، نه توضیح دقیقتری در این زمینه دادهاند و تنها اعلام کردهاند که تحقیقات در این زمینه آغاز شده است. سفارت آمریکا و مقامات نظامی ایالات متحده نیز تنها اظهار کردهاند که از گزارشهای منتشر شده در این خصوص آگاهی دارند. جمهوری اسلامی تا این لحظه در مورد این اظهارات واکنشی نشان نداده است. آلمان محل استقرار چندین پایگاه نظامی آمریکایی از جمله دو پایگاه هوایی «رامشتاین» و «اشپانگدالم» است.
نسخه ای از نخستين چاپِ داستانِ مصورِ "سوپرمن" در يک حراج، به قيمت بی سابقه دو ميليون و يکصد و شصت هزار دلار فرخته شد. به گزارش سايت بی بی سی انترنشنال، این حراج که به صورت آنلاين برگزار شده بود با قيمت پايه يک دلار و در عين حال يک پيشنهاد از پيش رزرو شده ۹۰۰هزار دلاری آغاز شد. اين برای نخستين بار است که نسخه ای از يک داستان مصور می تواند از مرز دو ميليون دلار بگذرد. این نسخه رکورد شکن ، در سال ۱۹۳۸ میلادی و به قيمتِ پشتِ جلدِ "ده سنت" به چاپ رسيده است. تخمين زده می شود که درحال حاضردر جهان، تنها يکصد نسخه از چاپ اول داستانهای مصور موجود باشد .
وزيران امور خارجه اتحاديه اروپا روز پنجشنبه موافقت کردند که تحريم ها عليه جمهوری اسلامی را به ۱۸۰ شخصيت و شرکت ايرانی ديگر گسترش دهند ولی بر سر تحريم نفت ايران به توافقی دست نيافتند.وزيران امور خارجه اتحاديه اروپا روز پنجشنبه در نشست بروکسل موافقت کردند که تحريم ها عليه جمهوری اسلامی را به ۱۸۰ شخصيت و شرکت ايرانی ديگر گسترش دهند ولی بر سر تحريم نفت ايران به توافقی دست نيافتند. این اتحادیه با محکوم کردن حمله به سفارت بریتانیا در تهران اعلام کرد که اقدام مقتضی برای پاسخ به این وضعیت اتخاذ خواهد کرد. تحريم های جديد در واکنش به خودداری جمهوری اسلامی ايران از اجرای تعهدات بين المللی خود در زمينه همکاری با آژانس بين المللی انرژی اتمی و شورای امنيت بر سر پرونده هسته ايش اتخاذ شده است. به رغم اينکه وزيران امور خارجه اتحاديه اروپا درباره ممنوعيت خريد نفت از ايران به توافق نرسيدند ولی موافقت کردند که در آينده اقدام های تنبيهی بيشتری عليه بخش انرژی تهران صورت دهند. به گزارش خبرگزاری فرانسه، کشورهای عضو اين اتحاديه در خصوص تحريم نفت ايران و همچنين درخواست بريتانيا برای توقيف دارايی های بانک مرکزی جمهوری اسلامی دچار شکاف شده اند. آلن ژوپه، وزير امور خارجه فرانسه گفته است، يونان که وابسته به واردات نفت از ايران است با اين اقدام مخالفت کرد. آقای ژوپه با تاکيد بر اينکه ما بر روی «تحريم بخش انرژی ايران کار می کنيم» اظهار داشت: «يونان در اين زمينه ابراز نگرانی کرده است و ما در حال کار با اين کشور و شرکای مختلف هستيم، برای اينکه آنها را قانع کنيم که هرگونه اختلال در نفت ارسالی ايران با افزايش ميزان توليد نفت از سوی ساير کشورها جبران خواهد شد.» گزارش های ديگر حاکی است کشورهای پرتغال و اسپانيا نيز که از ايران نفت وارد می کنند با وضع تحريم بر بخش انرژی تهران مخالفت کرده اند. ويليام هيگ، وزير امور خارجه بريتانيا، اوايل روز پنجشنبه ابراز اميدواری کرده بود که تحريم های تازه اتحاديه اروپا قلب فعاليت های تجاری و مالی ايران را هدف قرار دهد. آقای هيگ گفته بود: «من اميدوارم که امروز بر سر اقدام های اضافی که فشارهای اقتصادی بر ايران را افزايش دهد به توافق برسيم، فشارهای اقتصادی مسالمت آميز مشروعی که بويژه موجبات انزوای بيشتر بخش مالی ايران را فراهم کند.» گيدو وستروله، وزير امور خارجه آلمان نيز اظهار عقيده کرده بود که تحريم بتواند «منابع مالی ايران را بخشکاند.» اتحاديه اروپا در حال حاضر دارايی های صدها شرکت و شخصيت ايرانی را توقيف کرده است و در ماه ژوئيه گذشته يکسری اقدام های تنبيهی برای جلوگيری از سرمايه گذاری، همکاری فنی و انتقال تکنولوژی بويژه در بخش های پالايشگاهی را وضع کرده بود. پس از انتشار گزارش آژانس بين المللی انرژی اتمی در روز هشتم نوامبر درباره برنامه هسته ای تهران فشار بر ايران تشديد شده است. آژانس در گزارش خود اعلام کرده است که ايران احتمالا در حال کار بر روی يک برنامه نظامی- هسته ای با هدف توليد بمب اتمی است. جمهوری اسلامی ايران تلاش برای دستيابی به بمب اتمی را تکذيب کرده است. محکوميت حمله به سفارت بريتانيا توافق های جديد برای تشديد تحريم ها عليه جمهوری اسلامی پس از آن حاصل شد که گروهی از افراد موسوم به «دانشجويان بسيجی»، روز سه شنبه، به سفارت بريتانيا در تهران هجوم برده و برای ساعت ها اين محل و همچنين باغ قلهک که در اختيار اين کشور است را به اشغال خود در آوردند. وزيران امور خارجه اتحاديه اروپا در نشست روز پنجشنبه خود با ابراز «خشم» عليه حمله به سفارت بريتانيا، اقدام مهاجمان را شديدا محکوم کرده و اعلام کردند که کشورهای عضو، اقدام های «مقتضی» را برای پاسخ به اين حمله اتخاذ خواهند کرد. در بيانيه اين نشست همچنين ازتصميم ايران برای اخراج سفير بريتانيا از تهران ابراز تاسف شده است. در اين بيانيه آمده است: «شورای اتحاديه اروپا اين دسته اقدامات عليه بريتانيا را به عنوان اقدام عليه کل اتحاديه اروپا تلقی می کند. اين اتحاديه در صدد است تا اقدام های مقتضی در اين زمينه اعمال کند.»
وزرای خارجه اتحاديه اروپا در نشست روز پنجشنبه خود بر سر افزودن بيش از يکصد و هشتاد نام حقيقی و حقوقی ايرانی (شامل شرکتهای تجاری و مسوولان نظام ) به فهرست تحريمهای خود ، به توافق رسيد. اين تحريمها به دليل انصراف تهران از مذاکره با جامعه جهانی درباره برنامه حساس اتمی اش صورت می گيرد. در عين حال، نشست وزرا در بروکسل ، درباره ادامه بررسی برای تحريمهای بيشتر، عليه منابع انرژی ايران نيز به توافق رسيدند. کشورهای اتحاديه اروپا ، درباره هدف گيری منابع نفتی ايران و يا مسدود کردن دارايی های بانک مرکزی اين کشور نظرات مشابهی ندارند. پيش از اين ويليام هيگ وزير امور خارجه بريتانيا ابراز اميدواری کرده بود که تحريمهای اتحاديه اروپا بتواند به تاثيرات جدی بر اقتصاد ايران بينجامد. تحريمهای تازه اتحاديه اروپا عليه ايران پس ازبحرانی صورت می گيرد که بر اثر حمله به سفارت بريتانيا در تهران ميان بريتانيا و اعضای اتحاديه اروپا با ايران در گرفته است.
وزيردفاع اسراييل می گويد اگرچه کشورش تمايلی به مواجهه نظامی با ايران بر سر برنامه اتمی اش ندارد ، اما ممکن است شرايطی پيش آيد که هيچ انتخاب ديگری امکان پذير نباشد. به گزارش آسو شيتد پرس، ايهود باراک در ادامه افزوده است:" اگرتحريمها و روشهای ديپلماتيک منجر به توقف برنامه اتمی مظنون به فعاليتهای نظامی ايران شوند، اسراييل بسيار خوشحال خواهد شد، اما کشورش به اثر بخشی اين روشها بر ايران باور ندارد." آقای باراک که با راديو اسراييل گفت و گو می کرد تاکيد کرده است که اين کشور به جنگی غير ضروری وارد نخواهد شد اما اين امکان وجود دارد که اسراييل وادار به تن دادن به چنين گزينه ای شود.
به گزارش خبرگزاری فارس يازده نفری که پس از حمله به سفارت بريتانيا در تهران بازداشت شده بودند روز پنجشنبه آزاد شده اند. اين در حاليست که به گزارش ايسنا، جانشين فرمانده نيروی انتظامی ايران که خود به سفارت بريتانيا رفته بود ،ازشناسايی و دستگيری حمله کنندگان به سفارت خبر داده بود. احمد رضا رادان ضمن دادن اطمينان از برقرای امنيت برای کارکنان اين سفارت، گفته بود که دلايل وقوع حمله به ساختمان سفارت بريتانيا در دست بررسی است. سه شنبه گذشته گروهی که خود را "دانشجويان بسيجی" می ناميدند با تجمع در برابر سفارت بريتانيا در تهران، به درون ساختمان هجوم برده و با شکستن شيشه ها، پرچم اين کشور و برخی مدارک اين سفارتخانه را به آتش کشيدند
سازمان دیده بان حقوق بشر از دولت عراق و سازمان مجاهدین خواسته تا از بروز خونریزی بیشتر در این اردوگاه جلوگیری کنند. کاترین اشتون نیز خواستار يافتن راه حلی برای جابجايی ساکنان اردوگاه اشرف شده است.مسوول سياست خارجی اتحادیه اروپا روز پنج شنبه خواستار يافتن راه حلی قابل قبول برای جابجايی ساکنان اردوگاه اشرف شد و دیده بان حقوق بشر از دولت عراق و سازمان مجاهدین خواسته تا از بروز خونریزی بیشتر در این اردوگاه جلوگیری کنند. خانم اشتون گفته است که وی با مقامات آمريکايی و سازمان ملل در ارتباط است تا راه حل مناسبی برای پايان دادن به بلاتکليفی ساکنان اردوگاه اشرف بيابند. تا کنون راه حل مشخصی که هم از طرف دولت عراق و هم سازمان مجاهدين مجاهدين خلق قابل پذيرش باشد، پيدا نشده است. قرار است در نشست روز پنجشنبه وزرای امور خارجه اتحاديه اروپا در بروکسل، اين مسئله نيز به بحث گذاشته شود. در همين حال سازمان ديده بان حقوق بشر که مقر آن در نيويورک است با انتشار بيانيه ای چندين پيشنهاد مشخص مطرح کرده و از طرفين خواسته است به طور جدی برای رسيدن به راه حلی دائمی و پايدار تلاش کنند. ديدبان حقوق بشر در بيانيه خود خواهان همکاری کامل سازمان مجاهدين خلق ايران و دولت عراق با کميساريای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان شده است. در اين بيانيه از هر دو طرف خواسته شده به بيش از ۳۲۰۰ نفر از ساکنان اردوگاه اشرف اجازه دهند به مکان محافظت شده ای تحت نظارت سازمان ملل منتقل شوند. به گفته ديده بان حقوق بشر، اين نقل و انتقال بايد پيش از پايان مهلت تعيين شده از طرف دولت عراق انجام شود. دولت عراق در نظردارد در پايان سال جاری ميلادی، چهار هفته ديگر، اردوگاه اشرف را تخليه کند. عراق همچنين خواستار خروج اعضا و هواداران سازمان مجاهدين خلق از خاک آن کشور شده است. ديده بان حقوق بشر از دولت عراق و سازمان مجاهدين خلق خواسته است به کميساريای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان اجازه دهند برای ارزيابی وضعيت پناهندگی ساکنان اردوگاه اشرف برای انجام مصاحبه های خصوصی و محرمانه با ساکنان اين اردوگاه موافقت کنند. در بيانيه اين سازمان حقوق بشری تاکيد شده است که نيروهای امنيتی عراق و رهبری مجاهدين خلق بايد از خون ريزی بيشتر در اردوگاه اشرف جلوگيری کنند و بگذارند ساکنان اين اردوگاه آزادنه و بدون ترس از مجازات به طور خصوصی با نمايندگان سازمان ملل ملاقات کنند. به گفته سازمان ملل، در فروردين ماه سال جاری و در جریان حمله نيروهای عراقی به اردوگاه اشرف، ۳۴ نفر از ساکنان اردوگاه کشته شدند. دو سال پيش هم درگيری مشابهی به کشته شدن ۹ نفر منجر شد. ديدبان حقوق بشر در عين حال گفته است مواردی از بدرفتاری و آزار آن دسته از ساکنان اردوگاه اشرف که رهبری سازمان مجاهدين را زير سووال برده اند، ثبت کرده است. سازمان ملل پيشنهاد کرده است زمانی که ساکنان اردوگاه اشرف آن محل را ترک می کنند بر روند نقل و انتقال آنان نظارت کند. فراهم شدن امکان حضور در عراق از سوی ديگر ديده بان حقوق بشر از دولت عراق خواسته است به آن دسته از ساکنان اردوگاه اشرف که قوانين پناهندگی شامل حال آنها می شود، اجازه دهد در چارچوب قوانين عراق و با احترام به حقوق آنان تا زمان پيدا شدن يک راه حل دائمی در خاک عراق بمانند. در بيانيه ديده بان حقوق بشر همچنين گفته شده است که دولت ايران بايد آزادی رفت و آمد، از جمله ترک کشور و امنيت آن دسته از ساکنان اردوگاه اشرف را که مايل اند داوطلبانه به ايران بازگردند، تضمين کند و به سازمان های بين المللی اجازه دهد بر مراحل بازگشت آنان نظارت کنند. ديده بان حقوق بشر از کشورهای مختلف جهان هم خواسته است در بررسی درخواست های پناهندگی عده ای از ساکنان اردوگاه اشرف انعطاف بيشتری نشان دهند. دولت ايران از عراق خواسته است عده ای از کادر رهبری مجاهدين را برای محاکمه به ايران تحويل دهد. سازمان مجاهدين هم می گويد اعضا و هواداران اين سازمان در صورت بازگشت به ايران با خطر دستگيری، محاکمه و اعدام روبرو هستند.
پس از حمایت رئیس مجلس و برخی از نمایندگان از حمله به سفارت بریتانیا و باغ قلهک و اشغال این دو محل، انجام این عمل توسط بسیجیان که رسما تحت فرماندهی ولی فقیه هستند، حضور برخی فرماندهان میانی سپاه در میان حملهکنندگان به سفارت، خودداری نیروی انتظامی از دفاع از سفارت بریتانیا و باغ قلهک و عدم برخورد نیروهای امنیتی و قضایی با مهاجمان دیگر جای شک و تردیدی باقی نمیماند که دستور حمله توسط علی خامنهای صادر شده است.پس از حمایت رئیس مجلس و برخی از نمایندگان از حمله به سفارت بریتانیا و باغ قلهک و اشغال این دو محل، انجام این عمل توسط بسیجیان که رسما تحت فرماندهی ولی فقیه هستند، حضور برخی فرماندهان میانی سپاه در میان حملهکنندگان به سفارت، خودداری نیروی انتظامی از دفاع از سفارت بریتانیا و باغ قلهک و عدم برخورد نیروهای امنیتی و قضایی با مهاجمان دیگر جای شک و تردیدی باقی نمیماند که دستور حمله توسط علی خامنهای صادر شده است. خامنهای تردیدی نداشته است که پس از این حمله، سفارت ایران در بریتانیا نیز بسته خواهد شد و بسیاری کشورهای اروپایی سفرای خود را از ایران فرا خواهند خواند (در نظام عقلانی و دموکراتیک، تصمیم گیریها قابل پیشبینی است). همچنین تردیدی نیست که بریتانیا و همپیمانانش در اتحادیه اروپا و آمریکای شمالی پس از این عمل غیر قانونی و غیر قابل توجیه فشار بر ایران را با تحریمهای بیشتر و آمادگی برای برخورد نظامی افزایش خواهند داد. چرا در این مقطع حساس از روابط خارجی جمهوری اسلامی که قطعنامه پشت قطعنامه علیه رژیم در قلمرو تداوم برنامهٔ اتمی، نقض نهادینهٔ حقوق بشر، و طرحهای تروریستی رژیم (مثل ترور سفیر عربستان) در مجامع بینالمللی صادر میشود، رهبر کشور تصمیم به افزایش تنش در روابط خارجی گرفته است؟ او در این حمله چه به دست میآورد که هزینههایش را نادیده گرفت؟ چهار گزینه برای تبیین علت این اقدام حکومت جمهوری اسلامی که به تخریب روابط آن با اتحادیه اروپا خواهد انجامید چهار گزینه قابل تصور است: ۱) انتقامگیری از بریتانیا به واسطهٔ اعلام تحریم بانک مرکزی که این میتواند دیگر کشورهای اروپایی را نیز به خاطر نفوذ بریتانیا در اتحادیه اروپا به این گونه تحریمها تشویق کند؛ ۲) انتقامگیری به خاطر ترور برخی از افرادی که در برنامهٔ هستهای ایران کار میکردند و تصور سپاهیان آن است که دستگاههای جاسوسی بریتانیا در آن دست داشتهاند؛ برخی رسانههای دولتی و شبه دولتی انتخاب زمان حمله را به سالگرد کشته شدن مجید شهریاری ربط دادهاند؛ ۳) اعلام این موضوع از سوی برخی از رسانههای غربی که بریتانیا در حال آماده شدن برای حملهٔ نظامی به ایران است (گاردین، ۲ نوامبر ۲۰۱۱)، و در صورتی که دیگر کشورهای همپیمان آن به این تصمیم برسند این امر انجام خواهد شد؛ ۴) قدرتنمایی ضد خارجی در داخل کشور و آماده کردن زمینهها برای مواجهه با چالشهای امنیتی انتخابات آینده از طریق بحرانسازی در روابط بینالمللی. تحریمها گزنده بودهاند نفس حمله به سفارت بریتانیا نمایانگر این واقعیت است که تحریمهای مرتبط به برنامههای اتمی جمهوری اسلامی گزنده بودهاند و مقامات جمهوری اسلامی (غیر از برخی تبلیغات مربوط به تریبونهای نماز جمعه) به صراحت نارضایی خود از این تحریمها را بیان کردهاند. بنابراین اقداماتی که به تشدید آنها بینجامد خودزنی است. نمیتوان فرض کرد که رهبران جمهوری اسلامی این حمله را برای ضربه زدن بیشتر به خود طراحی کرده و به اجرا در آوردهاند. عملیات مخفی، یک هنجار جمهوری اسلامی سالهاست عملیات خرابکارانه و مخفی علیه گروهها و کشورهایی را که دشمن میپندارد در سراسر دنیا به اجرا گذاشته است، در عین آن که روابط سیاسی خود را با بسیاری از همین کشورها حفظ کرده است. بنابراین عملیات مخفی، جاسوسی یا خرابکارانهٔ دیگر کشورها برای مقامات نظامی و امنیتی جمهوری اسلامی یک هنجار است و نه یک رخداد منحصر به فرد. مقامات سپاه سه دهه است در خاورمیانه (لبنان، افغانستان، عراق، ترکیه، کویت و عربستان)، اروپا (ترور مخالفان)، آمریکای لاتین و آفریقا به این گونه عملیات مشغول بودهاند. کشورهایی که روابط و قوانین موجود بینالملل را به رسمیت نمیشناسند و با ترور، آدم ربایی و تحریک گروههای مسلح به تعامل با دیگر کشورها میپردازند و از عملیات مخفی علیه دیگر کشورها به عنوان ابزار سیاسی استفاده میکنند انتظار هم دارند علیه آنها این گونه عملیات به کار گرفته شود و در صورت انجام چنین عملیاتی، عکسالعمل شدیدی از خود در حوزهٔ عمومی و پیش چشم جهانیان بروز نمیدهند. حملهٔ نظامی، نه چندان دور از انتظار به علت نوع رفتار تنشزا و بحرانزای جمهوری اسلامی، فرض مقامات این رژیم آن است که هر لحظه ممکن است کسانی که از آنها ضربهای خوردهاند یا ممکن است در آینده بخورند به تاسیسات نظامی یا برنامهٔ اتمی آنها حمله کنند. از همین جهت تلاش میکنند آخرین تجهیزات نظامی دنیا را تهیه کنند. به همین دلیل اعلام غیر رسمی آمادگی یک کشور برای حملهٔ نظامی به ایران نمیتواند انگیزهٔ لازم را برای اشغال سفارت آن کشور و اعمال رسوایی مثل تحقیر تمثال ملکهٔ انگلیس یا تخریب مدارک کنسولی فراهم کند. آنها که در جمهوری اسلامی از تنش و بحران بهره میبرند از تنشها و بحرانهای تازه تا حد حملهٔ نظامی به تاسیسات اتمی استقبال میکنند. چالش امنیتی انتخابات آینده ماههاست وزیر اطلاعات (خبر آنلاین، ۷ آذر ۱۳۹۰) و نیز شخص خامنهای («نباید اجازه داد انتخابات مجلس نهم به چالشی برای امنیت ملی تبدیل شود،» سخنان وی در مراسم عید فطر، ۹ شهریور ۱۳۹۰) و ایدئولوگهای نظام (مثل مصباح یزدی، فردا نیوز، ۶ خرداد ۱۳۹۰) از فتنههای بزرگتری که در انتخابات آیندهٔ مجلس رخ خواهند داد و چالش امنیتی آن برای نظام سخن گفتهاند. برخورد میان نیروهای هوادار دولت و قوهٔ قضاییه در روزنامهٔ ایران در ۳۰ آبان ۱۳۹۰ زنگ خطری برای بروز این گونه رفتارها در دوران رقابتهای انتخاباتی آینده بود. خامنهای و رهبران سپاه برای پیشگیری از رقابت سیاسی منجر به تنش (میان نیروهایی که همه اتصالاتی با دستگاههای نظامی و امنیتی و شبه نظامی دارند و در برابر احکام قوهٔ قضاییه یا اجرای حکم توسط نیروهای امنیتی و انتظامی مقاومت میکنند) و مشارکت سیاسی غیر قابل کنترل مردم از هیچ ابزار دیگری غیر از تنش در روابط خارجی برخوردار نبودند. تنها با برانگیختن همهٔ کشورهای غربی علیه جمهوری اسلامی است که نیروهای بیترمز تحت فرماندهی جناحهای اقتدارگرا از درگیر شدن با یکدیگر پرهیز خواهند کرد. تنش میان جناحهای درون حکومت پر هزینه و خونآلود خواهد بود. در تصفیههایی که در درون سپاه یا نیروی انتظامی در دهههای گذشته انجام شده، طرفین بر روی یکدیگر اسلحه کشیده و یکدیگر را به قتل رساندهاند. چنین رخدادی در کشور، حتی در سطح محدود میتواند مخالفان را به اعتراضات گستردهٔ خیابانی تشویق کند. گرچه هزینهٔ تحریک دول غربی علیه خود بسیار بالاست و احتمالا تحریم خرید نفت یا بانک مرکزی را به کشورهای بیشتری بسط خواهد داد و راههای دیپلماتیک بیشتری را بر جمهوری اسلامی خواهد بست، ثبات سیاسی در داخل و در کنترل داشتن اوضاع در کشور برای خامنهای و فرماندهان سپاهش بر هر موضوع دیگری تقدم دارد. اولویت اول خامنهای حفظ نظام سیاسی به هر قیمت است. چرا بریتانیا؟ بر اساس تحلیل فوق، حمله و اشغال سفارت فرانسه یا آلمان نیز میتوانست همین کارکرد را داشته باشد. اما سفارت بریتانیا به سه دلیل انتخاب شد: ۱) نارضایی تاریخی بسیاری از ایرانیان از سیاستهای دولت بریتانیا در دوران ملی شدن صنعت نفت و گسترش و قوت نوع بریتانیایی نظریهٔ توطئه در ایران که بسیاری را از این حمله خوشحال میکرد؛ ۲) نگرانی خامنهای از ارتباطات وثیق جناح اسلامگرای سنتگرا با برخی نهادها و مقامات انگلیسی در حالی که وی در پی آن است این گروه را به اکثریت در مجلس آینده برساند، و ۳) خنثی کردن تلاش دولت احمدینژاد برای ارتباط با ایالات متحده و دیگر دولتهای غربی که بریتانیا مجرای خوبی برای این گونه ارتباطات بوده است. دولت بریتانیا در دوران خاتمی همواره در نقش میانجی میان ایران و دیگر کشورهای غربی ظاهر میشد. یکی از اتهامات جریان انحرافی (به تعبیر خامنهای) یا همان تیم احمدینژاد جاسوسی برای دول بیگانه بوده است. خامنهای با ترسی که از هرگونه ارتباط بدون اطلاع وی با دیگر کشورها دارد نمیخواهد چنین مجرایی باز باشد. بدین ترتیب خامنهای در پی آن بوده که با یک تیر چند هدف بزند، اما مشخص نیست این تیر چگونه به سمت خود وی باز خواهد گشت. --------------------------------------------------------------- نظرات مطرح در این مقاله الزاما بازتاب دیدگاه رادیوفردا نیست.
یک روز پس از آنکه نیروی انتظامی از دستگیری مهاجمان به سفارت بریتانیا در تهران و باغ قلهک خبر داد، خبرگزاری فارس می گوید که «۱۱ تن» از بازداشت شدگان آزاد شدهاند.یک روز پس از آنکه نیروی انتظامی از دستگیری مهاجمان به سفارت بریتانیا در تهران و باغ قلهک خبر داد، خبرگزاری فارس می گوید که «۱۱ تن» از بازداشت شدگان آزاد شدهاند. خبرگزاری فارس در گزارشی از این «۱۱ تن» به عنوان «دانشجو» نام برده و گفته است که این افراد روز سه شنبه «در پی تجمع و تسخیر باغ قلهک توسط نیروی انتظامی» بازداشت شده بودند، اما نهایتا روز پنجشنبه آزاد شدند. شکستن در و شیشههای سفارت بریتانیا توسط عدهای از تجمع کنندگان این خبرگزاری با انتشار نام این ۱۱ نفر می گوید که اکثر این افراد در دانشگاههای «علم و صنعت، صنعتی شریف و امام صادق» به تحصیل مشغول هستند. از دیگر سو، خبرگزاری فارس گزارش کرده است که «۱۱ سفیر و دیپلمات» در «اقدامی هماهنگ و از پیش تعیین شده» به نشانه حمایت از بریتانیا، روز پنجشنبه مقابل باغ قلهک حاضر شده و خواستار ورود به این باغ شدهاند. فارس میگوید سفیران و دیپلماتهای «سوئیس، لهستان، مکزیک، چک، مجارستان، نیوزیلند، فنلاند، قبرس، روسیه، یونان و بلغارستان» مقابل باغ قلهک حضور پیدا کردهاند، اما مأموران پلیس دیپلماتیک از ورود این دیپلماتها جلوگیری به عمل آورده و تأکید کردهاند ورود به باغ با در دست داشتن مجوز لازم امکانپذیر است. به دنبال حمله روز هشتم آذرماه عدهای از «دانشجویان بسیجی» به سفارت بریتانیا در تهران و همچنین باغ قلهک که در اختیار این کشور است، اموال این دو محل به شدت تخریب شدهاند . رسانههای دولتی جمهوری اسلامی اعلام کردهاند که این تظاهرات و حمله از سوی «دانشجویان بسیجی» صورت گرفته است. روز چهارشنبه احمدرضا رادان، جانشین فرمانده نیروی انتظامی، با بیان اینکه تعدادی از افرادی که وارد سفارت انگلیس شدهاند دستگیر شدهاند، گفت: عدهای هم در این خصوص شناسایی شده و اقدامات لازم برای دستگیری آنها صورت گرفته است. آقای رادان همچنین از دستگیری افرادی که وارد باغ قلهک شدهبودند خبر داد و گفت: «موضوع در حال بررسی است که این افراد با چه مجوزی وارد سفارت انگلستان شدند و افراد دستگیر شده هم با تشکیل پرونده تحویل مراجع قضایی میشوند.» به دنبال حمله به سفارت بریتانیا در تهران، لندن روز چهارشنبه از تعطیلی سفارت ایران در لندن خبر داد؛ اقدامی که وزارت امور خارجه آن را «عجولانه» خواند است. در واکنش به این اظهارات علاءالدین بروجردی، رییس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، با تاکید بر اینکه خواست مجلس « کاهش روابط از سطح سفیر به کاردار بود»، گفت: «بنابراین همه مسئولیتهای حقوقی، بینالمللی و عواقب ترک دیپلماتها و تعطیلی سفارت کشورمان در لندن بر عهده رژیم انگلیس است.» ورود تظاهراتکنندگان به دفتر سفارت بریتانیا در این میان، احمد توکلی، نماینده مجلس با انتقاد از حمله به سفارت بریتانیا در تهران گفته است: «ما قانون کاهش رابطه را تصویب کردیم، اما نگفتیم که سفارت را اشغال کنند... مصوبه مجلس یک قانون در مورد کاهش ارتباط با انگلستان و نگهداشتن ارتباطات در سطح کاردار است و این امر هرگز بیانگر قطع ارتباطات و اشغال سفارت نیست.» وی در خصوص حمله به سفارت بریتانیا گفت: «با توجه به وقوع این حرکت، ادامه آن به نفع منافع ملی نبود و باید هرچه سریعتر سفارت تحویل مقامات رسمی داده شده و به دولت انگلیس بازگردانیده میشد.» بریتانیا اعلام کرده است که سفارت این کشور در تهران تعطيل خواهد شد و ديپلماتهای بريتانيایی ايران را ترک کرده اند. در عین حال آلمان، فرانسه و هلند اعلام کردهاند که سفرای خود در تهران را برای مشورت فراخواندهاند، و ایتالیا نیز گفته است که تعطیلی سفارت اش در ایران را بررسی میکند. نروژ نیز از تعطیلی موقت سفارت خود در ایران خبر داده است. آمریکا،اتحادیه اروپا، فرانسه، آلمان، سوئد، دانمارک، کانادا، روسیه و چین حمله به سفارت بریتانیا در تهران را تقبیح کردهاند. همچنین شورای امنیت سازمان ملل به اتفاق آرا این حمله را محکوم کرده که در واکنش به این اقدام، علی لاریجانی، رییس مجلس شورای اسلامی، «توسل» بریتانیا به شورای امنیت را «ناشیانه» و «تندروی» خوانده است.
وزير امور خارجه آمريکا هيلاری کلينتون که به کشور برمه سفر کرده است، از التزام آمريکا به گسترش روابط با اين کشور آسيای جنوب شرقی به شرط تداوم پيشرفت در اصلاحات اخيرش خبر داد. خانم کلينتون که پس از ديدار با" تِين سِين" رييس جمهور برمه سخن می گفت افزود: آمريکا در صورتی که رهبران برمه، اين کشور را همچنان در مسير درست نگاه دارند ، پاسخهای مثبتی به اين تلاشها خواهد داد. رييس جمهور برمه نيز سفر وزير امور خارجه آمريکا به اين کشور که در نيم قرن گذشته بی سابقه بوده است را به عنوان فصل جديدی در مناسبات دو کشور ارزيابی کرد. اگرچه رهبران بلند پايه برمه تاکنون درفهرست تحريمهای سخت ايالات متحده قرار داشته اند اما برخی اصلاحات در سالهای اخيردر اين کشور ، باعث گمانه زنی هايی برای تغيير اوضاع شده اند.
يک کارشناس فعال در زمينه مبارزه با بيماری ايدز در ايران می گويد که ايران در مرحله موج سوم شيوع بيماری اچ آی وی ( ايدز) قرار دارد. در اين مرحله، شيوع بيماری ايدز از طريق روابط جنسیِ بدون استفاده از کاندوم رايج می شود. مينو محرزدرآستانه روز جهانی مبارزه با ايدز در گفت و گو با خبرگزاری ايرنا می گويد موج سوم شيوع ايدز در ايران در حالی رخ می دهد که در يکسال و نيم اخير سطح مواجهه با شيوع ايدزدر زندانها نسبت به گذشته بسيارکاهش يافته . به گفته اين کارشناس ، آموزش پيشگيری از ايدز در آموزش و پرورش ايران جايی ندارد و صدا و سيما نيز در باره اين بيماری سکوت کرده است. مينو محرز کارشناس مبارزه با ايدزبه خبرگزاری رسمی ايران گفته است که در تحقيقات صورت گرفته، هشتاد درصد از مردم يکی از شهرهای ايران، تنها نام ايدز را يکبار از صدا و سيما شنيده بوده اند. اين کارشناس مبارزه با ايدز تاکيد کرده است که گروه سنی ۲۵ تا ۴۵ سال بالاترين آمار مبتلايان به ايدز در ايران را تشکيل می دهند. بنا بر همين گزارش تعداد بيماران مبتلا به ويروس اچ آی وی در ايران بيش از هشتاد هزار نفر تخمين زده می شود.
کشورهای عضو اتحاديه اروپا زمينه تشديد مجازاتهای اقتصادی عليه جمهوری اسلامی ايران، از جمله در عرصه نفت، را فراهم میآورند. در گفتوگوی اقتصادی امروز کارشناس راديوفردا به همين موضوع پرداخته است. کشورهای عضو اتحاديه اروپا زمينه تشديد مجازاتهای اقتصادی عليه جمهوری اسلامی ايران، از جمله در عرصه نفت، را فراهم میآورند. در گفتوگوی اقتصادی امروز کارشناس راديوفردا به همين موضوع پرداخته است. در نشست وزيران خارجه بيست و هفت کشور عضو اتحاديه اروپا، که پنجشنبه اول دسامبر در بروکسل برگزار ميشود، ايران بر پايه اطلاعات منتشر شده جای مهمی خواهد داشت. در دستور کار اين نشست، چه مسايلی به صورت مشخص در رابطه با ايران مطرح ميشود؟ تشديد مجازات های اقتصادی عليه جمهوری اسلامی در راس مسايلی قرار دارد که در نشست روز پنجشنبه وزيران خارجه اتحاديه اروپا مورد بررسی قرار خواهد گرفت. اين واکنشی است از سوی اتحاديه اروپا به گزارش اخير آژانس بين المللی انرژی درباره برنامه هسته ای ايران و البته اشغال سفارت انگلستان در تهران توسط کسانی که دانشجويان بسيجی توصيف شده اند، به فضای ضديتی که در اروپا عليه جمهوری اسلامی شکل گرفته، دامن زده است. گويا در اين نشست قرار است اقداماتی عليه ۱۷۹ شخصيت و شرکت وابسته به نظام سياسی ايران مورد تصويب قرار بگيرد، ولی رويداد اصلی اين نشست، به احتمال قريب به يقين، بررسی پيشنهاد رييس جمهوری فرانسه است در مورد توقيف دارايی های بانک مرکزی جمهوری اسلامی و، از آن مهم تر، منع واردات نفت ايران از سوی کشور های اروپايی. در تاريخ سی و دو ساله بعد از انقلاب ۱۳۵۷ در ايران، جمهوری اسلامی طی يک دوران طولانی از تضاد منافع ميان کشور های اروپايی برای کاهش انزوای خود در سطح بين المللی استفاده کرد. در وضعيت کنونی تهران به دشواری می تواند به همان سياست ادامه دهد، به اين دليل که اروپا، بر سر مقابله با جمهوری اسلامی، هيچوقت به اين درجه از توافق نرسيده بود. بر پايه گزارش هايی که طی يک هفته گذشته در اين جا و آنجا منتشر شده، به نظر ميرسد که کشور های عضو اتحاديه اروپا در زمينه تحريم واردات نفت از ايران از يک موضع واحد پيروی نمی کنند. آيا اين اختلاف نظر، نشست روز پبجشنبه وزيران خارجه اروپا را با مشکل و يا حتی با شکست روبرو نخواهد کرد؟ همه کشور های اروپايی، از لحاظ واردات نفت از ايران، در وضعيت يکسانی قرار ندارند. جمعا هيجده در صد نفت صادراتی ايران، به اتحاديه اروپا اختصاص دارد، معادل ۴۵۰ هزار بشکه در روز. در ميان هفده کشور عضو اتحاديه، ايتاليا و اسپانيا و يونان، که هر کدام ۱۳ تا ۱۴ در صد نفت وارداتی خودشان را از ايران تامين ميکنند، از همه وابسته ترند، به خصوص ايتاليا که هر روز به طور متوسط ۱۸۳ هزار بشکه نفت از جمهوری اسلامی می خرد و، به همين علت، در آغاز نسبت به پيشنهاد فرانسه واکنش مثبتی نداشت. با اين حال بر پايه آخرين گزارش ها موضع ايتاليا تحول پيدا کرده و به گفته سخنگوی وزارت خارجه اين کشور، رم به دنبال متوقف کردن واردات نفت از ايران است و از شرکت های نفتی اش خواسته است اين موضوع را در اولويت قرار بدهند. با توجه به نزديکی ميان مواضع آلمان، فرانسه و ايتاليا، سه قدرت اصلی اتحاديه اروپا، امکان پيشروی چشمگير اروپايی ها در راستای تشديد مجازات های اقتصادی عليه جمهوری اسلامی، از جمله در عرصه نفت، بسيار زياد است. در صورت تصويب پيشنهاد فرانسه در مورد قطع واردات نفت از ايران، آيا بهای اين کالا به صورت جهشی بالا نخواهد رفت؟ قطع واردات نفت ايران از سوی اتحاديه اروپا، اگر تصويب بشود، مانعی را بر سر عرضه نفت جمهوری اسلامی به بازار های جهانی به وجود نخواهد آورد و قاعدتا کمبودی به وجود نمی آيد که باعث افزايش قيمت نفت بشود. اروپايی ها، برای تامين نياز های نفتی خودشان، به منابع ديگری اميد بسته اند، از جمله بازگشت نفت ليبی به بازار، استفاده از ظرفيت های اضافی عربستان و چشم انداز افزايش توليد در بعضی ديگر از ميدان های نفتی، از جمله ميدان های متعلق به آنگولا در خليج گينه و يا ميدان های عراق.
وزير دفاع اسرائيل می گوید که «در حال حاضر» حمله به تاسيسات هسته ای ايران در دستور کار قرار ندارد ولی در عين حال تاکيد کرد که چنين حمله ای برای اسرائيل خطر چندانی در بر ندارد.اهود باراک، وزير دفاع اسرائيل، روز پنجشنبه گفت که «در حال حاضر» حمله به تاسيسات هسته ای ايران در دستور کار قرار ندارد ولی در عين حال تاکيد کرد که چنين حمله ای برای اسرائيل خطر چندانی در بر ندارد. اين مقام اسرائيلی در گفت و گو با راديو سراسری اسرائيل با اشاره به گزارش های مختلف درباره حمله نظامی به ايران اظهار داشت: «ما در حال حاضر چنين قصدی نداريم... در صورتی که ضرورت نداشته باشد به سراغ جنگ نخواهيم رفت، ولی ممکن است زمانی پيش بيايد که مجبور شويم دست به چنين کاری بزنيم.» آقای باراک می گويد که موضع اسرائيل در سه زمينه تغير نکرده است؛ «يکی اينکه برنامه هسته ای ايران غير قابل قبول است. ما بنا داريم اين برنامه را متوقف کنيم و تمام گزينه ها در اين زمينه روی ميز قرار دارد.» اسرائيل و کشورهای غربی که برنامه هسته ای جمهوری اسلامی ايران را از نزديک دنبال می کنند بارها تهران را متهم کرده اند که در پوشش فعاليت های اتمی خود به دنبال ساحت سلاح هسته ای است. اتهامی که ايران آن را رد کرده و گفته است اين برنامه اهداف صلح آميز دارد. اسرائيل تلاش کرده است که آمريکا و کشورهای اروپايی را ترغيب کند تا تحريم های شديدتری عليه ايران وضع کنند تا تهران قادر به دستيابی به دانش سلاح هسته ای نباشد. گزينه حمله نظامی نيز از جمله مواردی است که همواره در رابطه با چگونگی برخورد با برنامه اتمی ايران روی ميز بوده است. باراک می گويد، بر اين باور است که حمله نظامی عليه ايران برای اسرائيل ويرانگر نخواهد بود. وی اظهار داشت: «جنگ يک مسافرت تفريحی نيست، ولی اگر اسرائيل ناچار به انجام آن شود، مادامی که مردم در خانه های خود باشند، تلفاتی در حد ۵۰ هزار، پنج هزار و حتی ۵۰۰ نفر نيز نخواهيم داشت.» وزير دفاع اسرائيل در اين زمينه به حمله موشکی عراق در سال ۱۹۹۱ به اين کشور اشاره کرد که به گفته وی، حتی يک اسرائيلی در جريان آن کشته نشد. مقام ها و فرماندهان نظامی جمهوری اسلامی ايران نسبت به هرگونه حمله اسرائيل شديدا هشدار داده اند و تهديد کرده اند در صورتی که چنين اقدامی صورت گيرد اسرائيل به شدت مجازات خواهد شد. آيت الله علی خامنه ای ، رهبر جمهوری اسلامی، هيجدهم آبان ماه، به آمريکا و اسرائيل هشدار داد که پاسخ هر گونه «تجاوزی» به ايران «سيلی محکم و مشت پولادين» ارتش و سپاه خواهد بود. احمد وحيدی، وزير دفاع جمهوری اسلامی، نيز روز ششم آذرماه، تهديد کرد که در صورت عملی شدن حمله اسرائيل به ايران، اين کشور آماج هزاران موشک قرار خواهد گرفت. همچنين امير علی حاجی زاده، فرمانده نيروی هوا- فضای سپاه پاسداران اواخر آبان ماه اظهار داشت: «از آرزوهای بزرگ ما اين است که آنها دست به اين کار بزنند. خيلی وقت است انرژی نهفته ای وجود دارد که علاقمنديم با خرج آن، دشمنان اسلام را برای هميشه به زباله دان تاريخ بفرستيم.» اين فرمانده سپاه همچنين روز پنجم آذرماه اعلام کرد که در صورت حمله اسرائيل، پايگاه های ناتو در ترکيه هدف حملات موشکی قرار خواهد کرد. اهود باراک در بخش ديگری از مصاحبه خود با راديو اسرائيل، در خصوص تفاوت های بالقوه رويکرد آمريکا و اسرائيل درباره توقف پيشرفت برنامه هسته ای ايران، تاکيد کرد که دولت اسرائيل در نهايت بهترين تصميمات را اتخاذ خواهد کرد. وی گفت: «بايد اين نکته درک شود که اسرائيل يک کشور مستقل است. حکومت، ارتش و دستگاه های امنيتی تنها نهادهايی هستند که در قبال امنيت و موجوديت اسرائيل مسوول هستند.» وزير دفاع اسرائيل حاضر نشد تا درباره دو انفجار اخيری که در پايگاه نظامی سپاه پاسداران در ملارد کرج و انفجار در اصفهان رخ داده اند، اظهار نظر کند. وی گفت: «هر چيزی که در برنامه هسته ای ايران اختلال ايجاد کند، فارغ از اينکه حادثه باشد يا از راه های ديگر صورت گرفته باشد، مورد استقبال ما است.» با اين حال وزير دفاع اسرائيل از اظهار نظر درباره نقش احتمالی کشورش در بروز اين حوادث خودداری کرد.
در عرصه سياست بينالملل، بحث بر سر تحريم بانک مرکزی جمهوری اسلامی ايران همچنان داغ و در جريان است. اين که در تصويب تحريم کليت سامانه بانکی ايران، تأثير مجازات فوق و تبعات آن بر اقتصاد جهانی را نيز بايد سنجيد، چندی است که قدرتهای جهانی را به خود مشغول داشته است. در عرصه سياست بينالملل، بحث بر سر تحريم بانک مرکزی جمهوری اسلامی ايران همچنان داغ و در جريان است. اين که در تصويب تحريم کليت سامانه بانکی ايران، تأثير مجازات فوق و تبعات آن بر اقتصاد جهانی را نيز بايد سنجيد، چندی است که قدرتهای جهانی را به خود مشغول داشته است. در همین زمینه «موسسه مطالعات خاور نزديک در واشینگتن» تحليلی درباره تحريم بانک مرکزی ايران منتشر کرده و اشاره میکند که در حالی که چندين کشور تاکنون، هر یک به نوعی، بانک مرکزی ايران را هدف اقدامات تنبيهی خود قرار دادهاند، نوزدهم ماه نوامبر، دولتهای کانادا و بريتانيا انجام هر گونه تراکنش مالی را با بانک مرکزی جمهوری اسلامی و ديگر بانکهای ايران ممنوع اعلام کردند. در مقابل، نخست گروهها و افرادی از درون نظام اسلامی ایران خواستار اخراج سفير بريتانيا شدند، و در مرحله بعد، روز ۲۹ نوامبر سفارت بريتانيا در تهران مورد حمله و دستبرد مهاجمان قرار گرفت. پيشتر و در ۱۹ ماه نوامبر، دولت ايالات متحده در چارچوب بند ۳۱۱ از قانون موسوم به «پاتريوت» [میهنپرستی] هشدار داد که ايران مصداق «نگرانی جدی بابت خطر عمده پولشويی» به شمار میآيد و اعلام کرد که انجام هرگونه معامله با بانکهای ايران، از جمله بانک مرکزی، برای نظام مالی جهان خطرات احتمالی زيادی در بردارد. افزون بر اين اعلام نظر و به موازات آن، کنگره آمريکا خود را آماده میکند تا ممنوعيت همهجانبه انجام معاملات با بانک مرکزی ايران را مورد تصويب قرار دهد. با اين همه، بهرغم ادامه بحثها بر سر اعمال يا عدم اعمال تحريم عليه بانک مرکزی ايران، اهداف و هزينههای احتمالی اين طرح همچنان نامشخص بوده و موضوع بحث صاحبنظران سياست بينالملل است. هدف تحريمها پرداختهاست، نه صادرات هدف از اعمال تحريم عليه بانک مرکزی جمهوری اسلامی برونرفت از بنبست موجود بر سر برنامه هستهای ايران است. اين تحريم میتواند از طرق زير به پيشبرد هدف ياد شده کمک کند: • ايجاد ترس در ميان رهبران ايران: اگر رژيم متقاعد شود که غرب مصمم است از تمامی ابزارهای موجود برای توقف برنامه هستهای ايران استفاده کند، احتمال بيشتری هست که ابعادی از برنامه اتمی خود را به حالت تعليق درآورد. • کاهش سطح درآمد و دارايیهای رژيم: اگر درآمدی کمتر و ميزان دريافتی خارجی پايينتری عايد حکومت ايران شود، اين امکان وجود دارد که رهبران آن کشور به اين نتيجه برسند که بهای بنبست هستهای برای نظام بسيار گران است و در نتيجه سياست حصول توافق بر سر اختلافها را دنبال کنند. البته اين احتمال ضعيف نيز وجود دارد که کاهش سطح درآمدها رژيم را از پيگيری برنامه هستهای خود ناتوان سازد. با اين وجود، سابقه رژيم ايران نشان میدهد که احتمال آن که حکومت اسلامی از هزينه بخشهای ديگر کاسته و برنامه هستهای خود را فعال نگاه دارد بسيار قویتر است. بايد توجه داشت که در گذشته ايالات متحده در زمينه کاهش قيمت جهانی نفت چندان موفق عمل نکرده است. با اين حال، به نظر میرسد محدود نگاه داشتن سطح کل صادرات ايران برای دولت آمريکا عملیتر بوده است. امروز بازار نفت ايران با کسادی کمسابقهای روبهروست، چند کشور باقی ماندهای که کماکان نفت ايران را خريداری میکنند مدام به دنبال دريافت امتيازهای بيشتر از تهران بودهاند. يک چنين تحريمهايی رژيم را ناچار میکند که برای دريافت مبالغ نفت صادراتی خود به شيوههايی نامناسب و پرهزينه روی آورد. با وجود این به نظر میرسد جمهوری اسلامی اطمينان دارد که وضع تحريمهای بيشتر خللی در دريافت مبالغ معاملات نفتیاش وارد نخواهد کرد. مقامهای ايرانی به اقتصاددانان گفتهاند که در صورت لزوم آمادگی اين را دارند که معاملات خارجی خود را با طلا انجام دهند. اگرچه به احتمال قویتر، بانک مرکزی ايران راهی خواهد يافت که تراکنشهای مالی را از طريق نظام بانکی آن دسته از کشورهای در حال صنعتی شدن انجام دهد که روابطی دوستانه با حکومت ايران دارند. در بين گزينههای موجود بانکهای چينی و واحد پول اين کشور شانس بيشتری دارند. در عمل اما ميزان رو به رشد سود عايدی از محل صادرات نفتی ايران در سالهای اخير، واقعيت تلخی برای تحريمکنندگان بوده است. بر پايه آمار و ارقام منتشر شده توسط وزارت انرژی ايالات متحده، ايران در سال گذشته مبلغ ۷۳ ميليارد دلار از محل صادرات نفت درآمد داشته است، مبلغی که برای سال جاری ۹۶ ميليارد دلار پيشبينی میشود، اين يعنی مقام دوم «اوپک»، پس از عربستان سعودی. تأثير بر بازار جهانی نفت از ديدگاه نظری، هرگونه کاهش در سطح صادرات نفتی ايران با افزايش توليد ديگر صادرکنندگان، به ويژه عربستان، جبران خواهد شد. در همين حال، قيمت کلی نفت در سال جاری نسبت به سال ۲۰۰۸ افزايش داشته و برای نخستين بار به رقم ۱۰۰ دلار در هر بشکه رسيده است. در واقع قيمت کلی نفت به بالاترين ميزان خود در ۱۴۷ سال گذشته رسيده است. بنابراين در چنين شرايطی بزرگترين چالش پيش روی تحريمکنندگان متقاعد ساختن واردکنندگان نفت به تهيه اين کالا از منابعی ديگر، جز ايران، است. سال گذشته، کشورهای چين، ژاپن، هندوستان، ايتاليا و کره جنوبی واردکننده ۷۲ درصد کل ميزان صادرات نفتی ايران بودهاند. مسئله ديگر نحوه برخورد احتمالی ايران با تحريمهاست. در گذشته، رژيم به طور تلويحی اشاره کرده است در صورتی که نتواند نفت خود را صادر کند، ديگر کشورهای خليج فارس نيز نخواهند توانست. تحريمهای سخت احتمال واکنش نظامی يا اقدامهای خرابکارانه جمهوری اسلامی را قوت میبخشد. پرسش اساسی در شرايط کنونی اين است که شدت يافتن تحريمها تا چه حد مؤثر بوده و چه زمان میتوان تغيير سياست هستهای رژيم ايران را انتظار داشت؟ تاکنون بحثهای واشينگتن بيشتر روی سياستبازی منعطف بوده است تا سياست.
روزنامه جمهوری اسلامی خبر داده که «جريان انحرافی دولت» به منظور فعاليت های انتخاباتی «توزيع پول در بين ائمه جمعه سراسر کشور» را آغاز کرده است. روزنامه های ابتکار، تهران امروز، کيهان و شرق ضمن انتشار حمايت برخی از مقام های جمهوری اسلامی از حمله به سفارت انگليس در تهران، واکنش های بين المللی در قبال حمله به سفارت انگليس در تهران را « شديد » و « فراتر از انتظار » توصيف کرده اند. روزنامه شرق نيز خبر داده که در ايران « ميانگين سن اعتياد در ايران به ۱۵ تا ۱۷ سال رسيده و روزانه ۳۰۰ نوجوان وارد چرخه اعتياد می شوند.» روزنامه جمهوری اسلامی خبر داده که «جريان انحرافی دولت» به منظور فعاليت های انتخاباتی «توزيع پول در بين ائمه جمعه سراسر کشور» را آغاز کرده است. روزنامه های ابتکار، تهران امروز، کيهان و شرق ضمن انتشار حمايت برخی از مقام های جمهوری اسلامی از حمله به سفارت انگليس در تهران، واکنش های بين المللی در قبال حمله به سفارت انگليس در تهران را « شديد » و « فراتر از انتظار » توصيف کرده اند. روزنامه شرق نيز خبر داده که در ايران « ميانگين سن اعتياد در ايران به ۱۵ تا ۱۷ سال رسيده و روزانه ۳۰۰ نوجوان وارد چرخه اعتياد می شوند.» «توزيع پول از سوی جريان انحرافی دولت در ميان ائمه جمعه» روزنامه جمهوری اسلامی خبر داده که «جريان انحرافی دولت» در حال « توزيع پول در بين ائمه جمعه سراسر کشور » است. اين روزنامه نوشته «مبالغ قابل توجهی از سوی جريان انحرافی در استان ها به برخی ائمه جمعه پيشنهاد داده شده » و برخی از امامان جمعه آن را « قبول نکرده اند» و اين اتفاق «علاوه بر اصفهان در قم و کاشان نيز رخ داده است.» روزنامه جمهوری اسلامی همچنين از «انتقاد شديد» محمدتقی رهبر رئيس فراکسيون روحانيون مجلس شورای اسلامی به «تحرکات انتخاباتی منسوبين به دولت» خبر داده، و از قول وی خطاب به مقام های دولتی نوشته « اگر دل تان به حال مردم میسوزد، چرا کشاورزی که الان در بدترين شرايط در منطقه به سر میبرد يا فلان نقطه که بودجه آن عقب افتاده در آب، کشاورزی، کار، و بازنشستگان را پيگيری نمیکنيد؟ » و بهتر است «جای اين ريختوپاشهای بیمورد، به ملت خدمت کنيد» چرا که « خرجکردن بيتالمال در راه انتخابات حرام و گناه است.» به نوشته اين روزنامه محمد تقی رهبر با اشاره به اينکه « بودجه ملی را صرف انتخاباتکردن حرام است » گفته « انتخابات بحث شخصی است، حتی اگر جريانی هم راهش حق باشد حق ندارد از بودجه بيتالمال هزينه کند چه برسد به اين جريان، که انحرافی است.» روزنامه جمهوری اسلامی همچنين از قول محمدتقی رهبر نوشته « مجلس درباره نحوه خرج بودجه دولت بايد به شکلی جدیتر تحقيق و تفحص کند و روی هزينههايی که در دستگاههای مختلف توسط وابستگان دولت در جريان انحرافی صورت میپذيرد، تحقيق کند.» غافلگيری جمهوری اسلامی از واکنش های جهانی در قبال حمله به سفارت انگليس روزنامه های ابتکار، تهران امروز، کيهان و شرق واکنش های بين المللی و داخلی در قبال حمله به سفارت انگليس در تهران را در شماره پنج شنبه مورد توجه قرار داده اند. روزنامه ابتکار در تيتر يک شماره دهم آذر ماه از «جنگ ديپلماتيک بر سر تسخير سفارت انگليس» خبر داده و نوشته « تسخير چند ساعته سفارت انگليس در تهران در فاصله يک روز پس از برگزاری اين تجمع خبر ساز، بازتاب ها و واکنش های گسترده ای را در داخل و خارج کشور به دنبال داشت، و « در مهم ترين واکنش انگليسی ها با اعلام خروج کارکنان سفارت شان از ايران به کارکنان سفارت جمهوری اسلامی در لندن ۴۸ ساعت فرصت دادند تا انگليس را ترک کنند.» به گزارش اين روزنامه ويليام هيگ وزير امور خارجه انگليس با اعلام اينکه « کاردار ايران در لندن در حال حاضر از درخواست ما برای تعطيلی فوری سفارت ايران مطلع شده است و تمامی پرسنل ديپلماتيک ايران بايد ظرف ۴۸ مدت ساعت انگليس را ترک کنند »، گفته است « ما سفارت انگليس در تهران را تعطيل کردهايم » و « تصميم گرفتيم تمامی پرسنل خود را از ايران خارج کنيم و ظرف دقايقی که گذشت آخرين اعضای نمايندگی ما در ايران از اين کشور خارج شدند.» روزنامه ابتکار با تاکيد براينکه « نروژ هم سفارت خود در تهران را تعطيل کرد »، و « کشور آلمان هم سفير خود در تهران را فراخوانده است »، نوشته « کشورهای غربی و برخی نهادهای بينالمللی از انگليس وآمريکا و روسيه گرفته تا اتحاديه اروپا و شورای امنيت سازمان ملل متحد بهانهای تازه به دست آوردند و دولت ايران را محکوم کردند.» روزنامه کيهان که تحت نظر نماينده علی خامنه ای منتشر می شود اما حمايت مقام های مختلف جمهوری اسلامی از حمله به سفارت انگليس در تهران خبر داده و خبر داده که علی لاريجانی رئيس مجلس هشتم با تاکيد براينکه « با رفتار ديپلماتيک نمی توان رفتار و روش های خصمانه را تحت الشعاع قرار داد »، حمله کنندگان به سفارت انگليس را « دانشجو » معرفی کرده و گفته « حرکتی که تعدادی از دانشجويان انجام دادند نمادی از فضای افکار عمومی ايران است.» علی لاريجانی همچنين گفته « موضع گيری های صاحب منصبان انگليس در مقابل حرکت برخی از دانشجويان در ورود به سفارت شان حکايت از روحيه استکباری آن ها دارد »، مقام های انگليس برای رفتار حمله کنندگان به سفارت انگليس در تهران « تعبير اقدام بی شرمانه را به کار می برند؛ در حالی که می توانستند بگويند کار غيرقانونی انجام شده است.» رئيس مجلس شورای اسلامی درعين حال گفته « توصيه ام به همه افرادی که به اين روش های خصمانه اعتراض دارند اين است که حرکات خود را مبتنی بر قانون کنند.» روزنامه کيهان همچنين خبر داده که يکی ديگر از برادران لاريجانی، صادق لاريجانی که رياست قوه قضائيه جمهوری اسلامی را بر عهده دارد، ضمن حمايت از « مصوبه مجلس درباره کاهش روابط با انگليس » گفته « هر کشوری هم که بخواهد با کشور عزيز و مقتدر ما برخورد موهنانه داشته باشد حتما پاسخش همين پاسخ محکم است.» رئيس قوه قضائيه جمهوری اسلامی به فاصله يک روز پس از حمله اعضای بسيج دانشجويی به سفارت انگليس در تهران همچنين گفته « اميدوارم کشورهای غربی به سر عقل بيايند.» به نوشته کيهان، احمد خاتمی از روحانيان وابسته به جناح حاکم و عضو مجلس خبرگان رهبری نيز ضمن حمايت از حمله به سفارت انگليس در تهران، گفته است « اصل ابراز تنفر دانشجويان از انگليس کار شايسته ای بود که در تهران انجام شد و هر چه سريع تر بايد دست استعمار و استعمارگران از سرزمين های اسلامی کوتاه شود.» روزنامه شرق نيز خبر داده که علاءالدين بروجردی رييس کميسيون امنيت ملی مجلس حمله به سفارت انگليس را « تجلی احساسات پاک درونی » حمله کنندگان توصيف کرده، و محمد محمديان، رييس نهاد نمايندگی آيت الله خامنه ای در دانشگاهها گفته حمله کنندگان به سفارت انگليس « کانون فتنه را پيدا کردند.» به نوشته اين روزنامه، احمد توکلی نماينده مجلس و رئييس مرکز پژوهش های مجلس اما گفته « ما قانون کاهش رابطه را تصويب کرديم اما نگفتيم که سفارت را اشغال کنند.» روزنامه شرق همچنين نوشته « سفارت ايران در لندن و سفارت نروژ در تهران تعطيل شدند. بريتانيا، کارکنان خود را از ايران خارج کرد. آلمانو ايتاليا هم سفير خود را از ايران فرا خواندند » و « اين بخشی از واکنشها به حمله روز سهشنبه تعدادی از معترضان به سفارت بريتانيا در تهران بود که روابط تهران- لندن را دچار تنش کرد.» روزنامه تهران امروز وابسته به سازمان تبلغات اسلامی نيز با اشاره به اينکه بازتاب حمله به سفارت انگليس « در عرصه بينالمللی فراتر از انتظار بود »، نوشته « در کنار واکنشهای شديد وزارت خارجه انگليس، شورای امنيت سازمان ملل نيز مبادرت به تشکيل جلسه فوقالعاده نموده و بيانيهای را عليه ايران صادر کرد که اين اقدام سران شورای امنيت با اعتراضهای مقامات جمهوری اسلامی مواجه شد.» اين روزنامه همچنين طی سرمقاله ای با اشاره به « واکنش شديد انگليس » مبنی بر تعطيلی سفارتش در تهران و تعطيل و اخراج کارکنان سفارت جمهوری اسلامی در لندن، نوشته « سنخ واکنش انگليس با هيچ منطق ديپلماتيکی سازگار نيست.مجلس طرح "کاهش" روابط با انگليس را تصويب کرد نه "قطع" آن. » تهران امروز با اين ادعا که « حمله به سفارت انگليس در تهران خودجوش بود » و از اين حمله به عنوان « تسخير کوتاه مدت سفارت انگليس » ياد کرده و نوشته واکنش انگليس «متناسب » با حمله به سفارت اين کشور در تهران نبوده ، و با چنين مقدماتی نتيجه گرفته که « انگليس » با واکنش شديد خود « نشان داد که واکنشها به رفتار اخير اين کشور کاملا بجا بوده است.» به نوشته روزنامه جمهوری اسلامی اين عضو مجلس گفته « اين نمیشود که کسی که دستش به قدرت است از بودجهها ثروتهای در اختيار در انتخابات خرج کند، اين انحراف از مسير انقلاب است.» همزمان روزنامه خراسان از « کشف تعدادی شرکت دولتی مشکوک » گزارش داده و نوشته « پس از بررسی های صورت گرفته توسط يک نهاد نظارتی در کشور، تعداد قابل توجهی شرکت دولتی کشف شده اند که اگرچه نام آن ها در برخی پيوست های قانون بودجه و ليست شرکت های دولتی وزارتخانه ها قرار دارند، اما دليلی مبنی بر دولتی بودن آنها در پرونده اين شرکت ها يافت نمی شود.» ه نوشته روزنامه خراسان تعدادی از شرکت های دولتی صوری کشف شده « در حوزه نفت و برخی ديگر در حوزه صنعت فعال هستند.» «روزانه ۳۰۰ نوجوان وارد چرخه اعتياد میشوند» روزنامه شرق خبر داده که به گفته در ايران « روزانه ۳۰۰ نوجوان وارد چرخه اعتياد می شوند.» به گزارش اين روزنامه، در جريان برگزاری « همايش مددکاری اجتماعی در حوزه کودکان »، هادی معتمدی استاد دانشگاه علوم بهزيستی و توانبخشی اعلام کرده که «بر پايه آمار رسمی سال ۸۸، سن شروع اعتياد ۱۵ تا ۱۷سالگی است و روزانه ۳۰۰ نوجوان وارد چرخه اعتياد میشوند. » هادی معتمدی با اشاره به اينکه در سالهای اخير با دغدغه جديدی به عنوان « اعتياد نوجوانان مواجه شدهايم » گفته « درحوزه کاريمان بارها با کودکان هفتو پنج ساله معتاد و حتی کودکانی که معتاد به دنيا آمدهاند، روبهرو شدهايم »، بر « لزوم تمرکز بر موضوع اعتياد کودکان و نوجوانان » تاکيد کرده است. روزنامه شرق همچنين از قول اين استاد دانشگاه علوم بهزيستی و توانبخشی در تهران، نوشته « طبق آمار رسمی در سال ۸۸، ۴۹ درصد دانشجويان به مواد دخانی اعتياد داشتند، علاوه بر آن رويه رو به رشد نرخ اعتياد زنان و همچنين تغيير سبک اعتياد از سبک فردی به جمعی و خانوادگی از مسايل مورد توجه است » و « مساله ديگر تبديل شدن روشهای دشوار مصرف موادمخدر به روشهای آسانتر است.» روزنامه شرق با تاکيد براينکه « شروع سن اعتياد رو به کاهش است و کودکان بيشتری در معرض معتاد شدن قرار دارند » از قول هادی معتمدی نوشته اگر سازمان های غير دولتی و مردم نهاد « وارد جريان درمان اعتياد شوند، اين موضوع جدی گرفته میشود.»
سران اتحادیه اروپا در حالی روز پنجشنبه روابط ایران و اروپا را مورد بررسی قرار میدهند که به دنبال حمله به سفارت بریتانیا در ایران، سفارت جمهوری اسلامی در لندن بسته شده است و چند کشور اروپایی خواستار تشدید تحریم ها بر ضد تهران شده اند.سران اتحادیه اروپا در حالی روز پنجشنبه روابط ایران و اروپا را مورد بررسی قرار میدهند که به دنبال حمله به سفارت بریتانیا در ایران، سفارت جمهوری اسلامی در لندن بسته شده است و چند کشور اروپایی خواستار تشدید تحریم ها بر ضد تهران شده اند. وزیران امور خارجه کشورهای عضو اتحادیه اروپا، روز پنجشنبه در بروکسل، مقر اتحادیه اروپا، نشستی برای بحث و بررسی میزان و نحوه ارتباط شان با جمهوری اسلامی برگزار خواهند کرد و گزارشها حاکی است که بررسی تحریم ۲۰۰ شخصیت و شرکت ایرانی و همچنین تحریم نفت ایران در دستور کار این جلسه قرار دارد. در این میان، فرانسه خواستار آن شده است که کشورهای عضو اتحادیه اروپا تحریمهایی علیه بانک مرکزی ایران نیز وضع کند. این بانک در حال حاضر از سوی وزارت دارایی بریتانیا تحریم شده است. ویلیام هیگ، وزیر امور خارجه بریتانیا که برای شرکت در این نشست در بروکسل حضور دارد به رادیو بیبیسی گفته است که حامی «شدت گرفتن تحریمهای اقتصادی علیه ایران و به ویژه افزایش تشدید انزوای بخش مالی ایران» است. این اظهارات در حالی مطرح شده است که به دنبال حمله هشتم آذرماه عدهای تظاهرکننده به سفارت بریتانیا در ایران و همچنین باغ قلهک که در اختیار این کشور است، اموال این دو محل به شدت تخریب شدهاند . رسانههای دولتی جمهوری اسلامی اعلام کردهاند که این تظاهرات و حمله از سوی «دانشجویان بسیجی» صورت گرفته است. به دنبال این اقدام، بریتانیا روز چهارشنبه اعلام کرد که سفارت ایران در لندن تعطیل شده است و دیپلماتهای ایرانی باید خاک بریتانیا را ترک کنند. این اقدام همچنین واکنشهای بینالمللی را به همراه داشت. آلمان، فرانسه و هلند اعلام کردهاند که سفرای خود در تهران را برای مشورت فراخواندهاند و ایتالیا نیز گفته است که تعطیلی سفارت اش در ایران را بررسی میکند. نروژ نیز اعلام کرده است که به خاطر نگرانی از ناامنی، سفارت خود در ایران را به طور موقت تعطیل میکند. همچنین شورای امنيت سازمان ملل به اتفاق آرا اين حمله را محکوم کرده و آمريکا ، اتحاديه اروپا، فرانسه، آلمان، سوئد، دانمارک، کانادا، روسیه و چین نيز اين اقدام را تقبيح کردهاند.
به گفته مقامات عراقی انفجار یک خودروی بمبگذاری شده در یک بازار خرید پر رفت و آمد واقع در شهر الخالص در منطقه دیاله عراق ۱۰ کشته و نزدیک به ۲۰ زخمی بر جای گذاشت. انفجار مذکور که بامداد پنجشنبه صورت گرفت، در شرایطی اتفاق میافتد که نزدیک به ۱۳ هزار سرباز باقی مانده آمریکایی قرار است تا چند هفته آینده عراق را ترک کنند.
آلمازبیک آتامبایف ، رئیس جمهوری جدید قرقیزستان روز پنجشنبه طی مراسمی در بیشکک سوگند یاد کرد. این نخستین باری است که انتقال قدرت در قرقیزستان پس از جدا شدن از اتحاد جماهیر شوروی سابق، به گونهای صلح آمیز انجام میگیرد. آتامبایف ، در پی برگزاری انتخابات ریاست جمهوری در هشت آبان ماه، توانست با کسب ِ نزدیک به ۶۳ درصد آرای به صندوق ریخته شده به پیروزی قاطع در مقابل رقیبانش دست یابد.
وزرای خارجه اتحادیه اروپا روز پنجشنبه در نشست خود در بروکسل، ادامه روابط اتحادیه اروپا و ایران را مورد بحث و رایزنی قرار میدهند. نشست وزیران خارجه اتحادیه اروپا، یک روز پس از آن انجام میگیرد که بریتانیا روز چهار شنبه اعلام کرد دیپلماتهای ایرانی مقیم لندن باید ظرف چهل و هشت ساعت، آن کشور را ترک کنند. همچنین انتظار میرود در نشست روز پنجشنبه وزیران خارجه اتحادیه اروپا، موضوع گزارش جدید آژانس بین المللی انرژی اتمی در مورد برنامه هستهای ایران و تحریمهای بیشتر اتحادیه اروپا علیه تهران مورد بررسی قرار گیرد.
سازمان بهداشت جهانی وابسته به سازمان ملل متحد روز پنجشنبه، در گزارشی به مناسبت روز جهانی مبارزه با بیماری ایدز اعلام کرد، درصد مبتلایان به ویروس HIV در سال ۲۰۱۰ نسبت به سال ۲۰۰۱، ۲۵۰ درصد افزایش نشان میدهد. بنا بر این گزارش ۹۰ درصد مبتلایان در منطقه خاور میانه و شرق اروپا تنها مربوط به دو کشور روسیه و اوکراین است. در این گزارش همچنین از ایران به عنوان کشوری که شیوع HIVدر آن، پس از سال ۲۰۰۵ کاهش نشان میدهد نام برده میشود. به گزارش سازمان ملل در سال ۲۰۱۰ نزدیک به ۳۴ میلیون نفر در جهان مبتلا به HIV هستند.
سازمان غیردولتی شفافیت بین المللی در آخرین گزارش آورده است که قیامهای موسوم به «بهار عربی» برآمده از فساد گسترده در دستگاههای دولتهای جهان عرب بوده است. در این گزارش که روز چهار شنبه منتشر شد، آمده است: فساد روزافزون در حوزههای سیاسی و اجتماعی در جهان به شکل گیری اعتراضات عمومی در کشورها کمک کرده است. ایران در این گزارش در میان ۱۸۰ کشور در رده ۱۲۰ قرار گرفته و فساد سیاسی و اجتماعی در آن چشمگیر گزارش شده است. به گفته سازمان شفافیت بین الملل، در کشورهایی که دولت پاسخگو نیست و در این کشورها گروههای رسمی اوپوزیسیون، مطبوعات آزاد و آزادیهای فردی وجود ندارد، فساد در همه سطوح بیشتر به چشم میخورد.
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر